पढ़िए› दफ़्तर 3› उस मस्जिद का वर्णन जो आशिक़ों को मार डालती थी और वह आशिक़ जो मौत की तलाश में बेपरवाह था और उसमें मेहमान हुआ› शेर 3925
M3:3925 — هر کسی گفتی که پریانند تند / اندرو مهمان کشان با تیغ کند
M3:3925
अर्थ · به زبانِ تو — आपकी भाषा · AI
مردم برای توجیه مرگهای مرموز در آن مسجد، میگفتند که پریان و اجنههای خشمگین، شبها مهمانان را با شکنجه و با شمشیر کُند به قتل میرسانند.
این بیت یکی از شایعات و گمانهزنیهای مردم محلی را دربارهی «مسجد مهمانکش» بیان میکند. از آنجا که هر غریبی شب در آنجا میخوابید، صبح مرده پیدا میشد، مردم وحشتزده به دنبال دلیلی ماورایی میگشتند.
یک گروه معتقد بودند که این کارِ «پریان تند» یا همان اجنههای بدخو و خشمگین است. مولانا با افزودن عبارت «با تیغ کند» (با شمشیر کند و نابرنده) به این شایعه، تصویری هولناکتر میسازد. کشتن با تیغ کند به معنای مرگ تدریجی و همراه با زجر و شکنجه است. این جزئیات، عمق ترس و وحشت مردم و تمایل ذهنشان به ساختن داستانهای ترسناک برای پدیدههای ناشناخته را نشان میدهد.
در ابیات بعدی، مولانا به گمانههای دیگری نیز اشاره میکند؛ مانند اینکه آنجا طلسم شده یا رصدگاهی برای دشمنان جان است. این بیت و ابیات پس از آن، در واقع مقدمهای هستند برای نشان دادن اینکه چگونه یک عاشق حقیقی (که بعداً وارد داستان میشود) از این تهدیدها و شایعات نمیترسد و مرگ را به جان میخرد تا به وصال معشوق حقیقی برسد. آن مسجد، نمادی از دنیا یا مسیری معنوی است که عبور از آن نیازمند گذشتن از جان است و تنها عاشقان بیپروا از آن نمیهراسند.
- پریان
- موجودات فراطبیعی، اجنه
- تند
- خشمگین، سریع، تیز، در اینجا به معنی بدخو و خشن
- اندرو
- درون آن، در آنجا
- مهمان کشان
- کسانی که مهمان میکشند، قاتل مهمانان
- تیغ کند
- شمشیر نابرنده، شمشیری که تیز نیست و با زجر میکشد
Discussion — Ask about this beyt — answered from the Masnavi, every verse cited
Your conversation stays on this device unless you share it.
What readers asked0
No questions shared yet — yours could be the first.