M1:1970 — در کف او خار و سایه‌ش نیز نیست / لیکتان از حرص آن تمییز نیست

这句诗出自一个更宏大的论述，鲁米在其中将灵性导师（以古代智者鲁格曼为例）与俗世的欲望（象征为“一口饭”或“荆棘”）对立起来。

人们被自身的贪婪（حرص, hirs）所驱使，即使走到鲁格曼这样的智慧源泉面前，所求的依然是满足肉体欲望的“荆棘”。鲁米在此澄清了一个关键点：这位导师手中根本没有人们所渴求的那些伤人俗物——“他掌中无刺，亦无其影”。伤害并非来自导师，而是来自求索者自身的欲望。问题不在于导师给予了什么，而在于人们因贪婪而丧失了分辨（تمییز, tamyiz）的能力，把有害的荆棘误认为是有益的果实。

此处的“荆棘”象征着一切短暂、虚幻、最终只会带来痛苦的世俗追求。而“鲁格曼之手”则代表着纯粹的灵性指引，它只提供真正的滋养，即精神的“玫瑰园”。这句诗的核心教诲是：灵性之路的障碍并非外在，而是内在的贪欲。正是这种贪欲扭曲了我们的认知，使我们向神圣的源泉寻求低劣之物，错把毒药当甘霖。

مولانا در این بیت به تمثیل «لقمان» و «لقمه» ادامه می‌دهد. لقمان نماد حکمت الهی و راهنمای معنوی است و «لقمه» نماد دلبستگی‌های حقیر دنیوی. سالک، به خاطر حرص و طمع به این لقمه‌های مادی، دچار کوری باطن شده است.

این بیت می‌گوید که در دست لقمان، یعنی در ذات حکمت و حقیقت، هیچ خار یا گزندی وجود ندارد. حتی «سایه‌اش نیز نیست»، یعنی کمترین اثری از شر و آسیب در آن یافت نمی‌شود. راه معنویت سراسر خیر و برکت است. مشکل از راهنما یا از خودِ راه نیست؛ مشکل از سالک است. حرص و آز («حرص») چنان بر وجود او غلبه کرده که قدرت «تمییز» و تشخیص خوب از بد را از دست داده است. او به دلیل اشتغال به خارخواریِ نفس (دنیاطلبی)، از گلستان معرفتی که لقمان عرضه می‌کند، غافل است و به اشتباه گمان می‌کند که از جانب حقیقت نیز ممکن است خاری به او برسد.