Baca› Kitab 1› Menjelaskan hadis ini: 'Sesungguhnya bagi Tuhanmu ada tiupan-tiupan rahmat di hari-hari kalian, maka carilah mereka.'› Bait 1981
M1:1981 — این حمیرا لفظ تانیثست و جان / نام تانیثش نهند این تازیان
M1:1981
Makna · به زبانِ تو — Bahasamu · AI
مولانا به یک نکتهی زبانی اشاره میکند: لقب «حمیرا» (خطاب به عایشه) و واژهی «نفس» یا «جان» در زبان عربی مؤنث هستند، اما این صرفاً یک قرارداد زبانی است و به ماهیت حقیقی روح ربطی ندارد.
در ابیات قبل، مولانا به حدیث مشهور «کَلّمینی یا حمیراء» («با من سخن بگو ای حمیرا») اشاره میکند که در آن پیامبر اسلام با این نام محبتآمیز، همسرش عایشه را خطاب قرار میدهد. در نگاه عرفانی مولانا، این گفتگو نمادی از ارتباط میان وجه الهی (نماد مردانگی) و روح انسانی (نماد زنانگی) است.
مولانا پیشاپیش به یک ایراد احتمالی پاسخ میدهد. ممکن است کسی بگوید که «حمیرا» نامی زنانه است و روح را نمیتوان با آن یکی دانست. مولانا در این بیت توضیح میدهد که این فقط یک قرارداد زبانی است. واژهی «حمیرا» مؤنث است و «تازیان» (عربها) نیز برای «جان» یا «نفس» از واژهای مؤنث استفاده میکنند.
اما همانطور که در بیت بعدی روشن میکند («لیک از تأنیث جان را باک نیست / روح را با مرد و زن اشراک نیست»)، این مؤنث بودنِ لفظی، به معنای زن بودنِ ماهیتِ روح نیست. روح متعالی و الهی، از جنسیت و دوگانگیهای این جهانی فراتر است. بنابراین، استفاده از یک واژهی مؤنث برای اشاره به آن، نباید ما را از درک حقیقتِ فراجنسیتی آن باز دارد.
- حمیرا
- لقب عایشه، همسر پیامبر اسلام، به معنای «زن کوچک سرخ و سفیدرو»
- تانیث
- مؤنث بودن، زنانگی (در اینجا بیشتر ناظر به دستور زبان است)
- تازیان
- عربها
Discussion — Ask about this beyt — answered from the Masnavi, every verse cited
Your conversation stays on this device unless you share it.
What readers asked0
No questions shared yet — yours could be the first.