Baca› Kitab 1› Juru tulis wahyu murtad karena terkena cahaya wahyu. Dia membaca ayat itu sebelum Nabi SAW dan berkata, “Kalau begitu, aku juga tempat wahyu”› Bait 3295
M1:3295 — الحذر ای مؤمنان کان در شماست / در شما بس عالم بی‌منتهاست
M1:3295
Makna · به زبانِ تو — Bahasamu · AI
این بیت هشداری است به مؤمنان که خطر کفر و ارتداد در درون خودشان نهفته است، زیرا وجود انسان همچون عالمی بی‌انتها، ظرفیت هرگونه خیر و شری را دارد.
مولانا در این بخش از داستان «مرتد شدن کاتب وحی» به یک اصل مهم در انسان‌شناسی عرفانی اشاره می‌کند. او پس از بیان اینکه رگه‌هایی از شک و انکار فلسفی در هر فردی وجود دارد، مؤمنان را از خطری درونی بر حذر می‌دارد. این خطر، همان «عالم بی‌منتها» یا جهان بی‌کرانی است که در وجود هر انسان نهفته است.
این جهان درونی، فقط جایگاه ایمان و فضائل نیست؛ بلکه استعداد پذیرش تمام ۷۲ ملت (که در بیت بعدی به آن اشاره می‌شود و نماد تمام عقاید و فرقه‌های بشری، اعم از صحیح و باطل، است) را نیز داراست. به عبارت دیگر، نفس انسان قابلیت تبدیل شدن به هر چیزی را دارد. همان‌طور که می‌تواند محل تجلی وحی و ایمان باشد، می‌تواند به ورطه‌ی کفر، غرور و انکار نیز سقوط کند. کاتب وحی به این دلیل مرتد شد که گمان کرد خود «محل وحی» است و این توهم از همین جهان درونی و ناشناخته‌ی او سر برآورد.
بنابراین، مولانا به مؤمنان هشدار می‌دهد که به ایمان ظاهری خود مغرور نشوند و همواره از نفس خود بترسند. امنیت واقعی در این نیست که خود را پاک و نیک‌مردم ببینیم، بلکه در این است که از این پتانسیل عظیم و ناشناخته‌ی درونی آگاه باشیم و با خوف و لرز، از خداوند برای حفظ ایمان خود یاری بخواهیم.
- الحذر
- بپرهیزید، بر حذر باشید
- کان
- مخفف «که آن»
- بس
- بسیار، خیلی
- بی‌منتها
- بی‌پایان، بی‌کران
Discussion — Ask about this beyt — answered from the Masnavi, every verse cited
Your conversation stays on this device unless you share it.
What readers asked0
No questions shared yet — yours could be the first.