Leggi Libro 1 Il re invia messaggeri a Samarcanda per portare l'orafo Distico 216

M1:216 — این جهان‌، کوه است و فعل ما ندا / سوی ما آید نداها را صدا»

این جهان‌، کوه است و فعل ما نداسوی ما آید نداها را صدا»
✦ Renderizza questo beyt in Italiano

M1:216

❋ ❋ ❋

شرحِ سروش — dalle sue lezioni registrate sul Masnavi

عبدالکریم سروش از درس‌گفتارهای مثنوی ↗

این متن بر پایهٔ سخنرانی‌های ضبط‌شدهٔ دکتر سروش دربارهٔ مثنوی بازنویسی شده است. بازبینی نهایی توسط ایشان انجام نشده.

ترجمه و معنا

ترجمه به فارسی روان: این جهان مانند کوهی است و کردار ما ندایی در آن. پژواک آن نداها از همان کوه به سوی ما بازمی‌گردد. معنا: این بیت بیان می‌دارد که اعمال ما در جهان هستی، همچون صدایی در کوهستان، طنینی ایجاد می‌کنند که بازتاب و نتیجهٔ آن‌ها بی‌گمان به خود ما برمی‌گردد.

شرح

مولانا در این بیت به یک قانون بنیادین هستی‌شناختی و اخلاقی اشاره می‌کند: اصل بازتاب اعمال. او این جهان را به کوهی عظیم تشبیه می‌کند که هر ندایی، هر فریادی و هر فعلی که در آن افکنده شود، پژواک همان را به سوی فاعلش بازمی‌گرداند. این بی‌شک تبیینی شیوا از مکافات عمل است؛ یعنی پاداش یا جزای هر کار، در همین دنیا به انجام‌دهندهٔ آن برمی‌گردد. این بیان، نه تنها یک حکم اخلاقی صرف، بلکه یک واقعیت وجودی و گریزناپذیر است که هیچ کس نمی‌تواند از آن بگریزد. هر عمل ما، چه نیک و چه بد، در ساحت هستی موجی می‌آفریند که دیر یا زود به سرچشمه‌اش، یعنی خود ما، باز خواهد گشت. این بیت به ما می‌آموزد که جهان، آینه‌ای تمام‌نماست که کردار ما را به خودمان بازمی‌تاباند و هر بذری که بکاریم، بی‌هیچ کم و کاستی، همان را درو خواهیم کرد. در حقیقت، این یک تأکید قاطع بر مسئولیت تام انسان در قبال اعمال خویش است و تصریح می‌کند که هیچ فعلی در خلاء صورت نمی‌پذیرد و هر عملی، ردی پای خود را در هستی بر جای می‌گذارد و این ردّ، به سوی خودمان بازمی‌گردد. این تعبیر، عمق نگاه مولانا را به قانون علیت و معلولیت در حوزهٔ اخلاق و عمل انسانی نشان می‌دهد و نوعی نگاه «عدل‌مدار» به هستی است، با این تفاوت که این عدل الهی از مسیر «کرم» الهی می‌گذرد و نه صرفاً حسابگری.

نکات کلیدی

  • جهان، آینهٔ اعمال ماست؛ هر عملی، پژواکی دارد که به سوی فاعل بازمی‌گردد و مکافات آن را در همین دنیا خواهیم دید.
  • قانون بازتاب اعمال یک واقعیت گریزناپذیر وجودی است و هیچ فعلی بدون پیامد نمی‌ماند.
  • مسئولیت تام اعمال بر عهدهٔ انسان است و هر فرد، خالق پژواکِ سرنوشت خود است.
  • این بیت تلنگری عمیق برای تأمل در انتخاب‌ها و افعالمان و درک ارتباط تنگاتنگ ما با هستی است.

Sources: d1-s20 · 00:02:45

به زبانِ تو — La tua lingua · AI

Discussion — Ask about this beyt — answered from the Masnavi, every verse cited

Your conversation stays on this device unless you share it.

What readers asked

No questions shared yet — yours could be the first.