Leggi› Libro 3› Paragone della fuga del credente e della sua impazienza nella tribolazione con l'agitazione e l'irrequietezza dei ceci e di altri ingredienti che bollono in una pentola e saltano fuori per scappare› Distico 4172
M3:4172 — تا به جای نعمتت منعم رسد / جمله نعمتها برد بر تو حسد
M3:4172
Significato · به زبانِ تو — La tua lingua · AI
هدف از تحمل این رنجها و از دست دادن نعمتهای پیشین این است که به جای خودِ نعمت، به سرچشمه و بخشایندهی آن، یعنی خداوند، برسی و به مقامی دست یابی که دیگر نعمتها بر آن رشک برند.
این بیت در ادامهی تمثیل نخودی که در دیگ میجوشد، هدف نهایی تحمل سختیها و ابتلائات را بیان میکند. مولانا توضیح میدهد که رنج و سختی، ابزاری برای یک معاملهی بزرگ معنوی است: سالک از «نعمت» (آسایش و خوشیهای دنیوی و وجود مادی خود) میگذرد تا به «مُنعم» (بخشایندهی نعمت، یعنی خداوند) برسد.
این گذار، یک دگرگونی بنیادین در سطح وجودی است. انسان از وابستگی به مخلوقات و مواهب ظاهری رها شده و به سرچشمهی هستی متصل میشود. این اتصال، مقامی چنان والا و ارزشمند است که تمام نعمتهای دیگر در برابر آن بیرنگ و ناچیز جلوه میکنند و به حال کسی که به چنین جایگاهی رسیده «حسد» میبرند. در منطق عرفانی، حسادت در اینجا به معنای غبطه خوردن و آرزوی داشتن آن مقام است.
بنابراین، جوشیدن در دیگ بلا، نه برای نابودی، بلکه برای رسیدن به عالیترین مرتبهی ممکن است: فنای در صفات و رسیدن به ذات حق، که در آن، خودِ فرد تبدیل به یک نعمت بیبدیل میشود.
- منعم
- نعمتدهنده، بخشاینده، از نامهای خداوند
- حسد برد
- حسادت میکند، رشک میبرد، غبطه میخورد
- جمله
- همه، تمام
Discussion — Ask about this beyt — answered from the Masnavi, every verse cited
Your conversation stays on this device unless you share it.
What readers asked0
No questions shared yet — yours could be the first.