M3:124 — عمر تو مانند همیان زر‌ست / روز و شب مانند دینار اشمر‌ست

مولانا در این بیت برای روشن کردن مفهوم فناپذیری و گذرا بودن عمر، از یک تمثیل قدرتمند استفاده می‌کند. او عمر انسان را به «همیان زر» یا کیسه‌ای پر از سکه‌های طلا تشبیه می‌کند که سرمایه‌ای ارزشمند و محدود است. سپس، گذر زمان (روز و شب) را به «دینار اشمر» یا حسابداری تشبیه می‌کند که بی‌وقفه و بی‌رحمانه در حال شمردن و خرج کردن این سکه‌هاست.

این تصویرسازی، غفلت انسان را به خوبی نشان می‌دهد. ما اغلب تصور می‌کنیم که عمر، منبعی بی‌پایان است، در حالی که این «حسابدار» بی‌توجه به خواست ما، هر لحظه از سرمایه‌ی ما می‌کاهد. بیت بعدی این ایده را تکمیل می‌کند: «می‌شمارد می‌دهد زر بی‌وقوف / تا که خالی گردد و آید خسوف». یعنی این خرج شدن تا خالی شدن کامل کیسه و فرارسیدن تاریکی (مرگ) ادامه دارد.

پیام اصلی این بیت، هشداری است برای بیدار شدن از غفلت و درک ارزش واقعی لحظه‌لحظه‌ی زندگی. مولانا از ما می‌خواهد که پیش از آنکه سرمایه‌ی عمر به پایان برسد، از آن برای مقصودی والا و معنوی استفاده کنیم و به جای تلف کردن آن، برای هر لحظه‌ی از دست‌رفته، «عوضی» شایسته (مانند عبادت و معرفت) جایگزین کنیم.