읽기› 권 5› 여주인의 노새와 음탕한 짓을 하던 여종의 이야기. 그녀는 염소나 곰처럼 사람의 음탕한 짓을 가르쳤고, 노새의 성기에 수박을 끼워 넣어 도를 넘지 않게 했다. 여주인은 그것을 알았지만, 수박의 작은 점을 보지 못했다. 여주인은 핑계를 대어 여종을 먼 곳으로 보내고, 수박 없이 노새와 결합하여 수치스럽게 죽었다. 여종은 늦게 돌아와 “오 내 사랑, 오 내 눈을 밝히는 이여! (노새의) 성기는 보았지만 수박은 보지 못했고, 남성의 것은 보았지만 그 다른 것은 보지 못했다. 모든 부족한 것은 저주받았다(كل ناقص ملعون)”고 통곡했다. 즉, 모든 부족한 시선과 이해는 저주받았다는 뜻이다. 그렇지 않으면 육체의 부족함이 명백한 자들은 자비로운 자들이며 저주받은 자들이 아니다. “맹인에게는 곤란이 없다(لیس علی الاعمی حرج)”는 구절을 읽어라. 이것은 곤란의 부정, 저주의 부정, 질책과 분노의 부정이다.› 대구 1413
M5:1413 — که اندرون دام دانه زهرباست / کور آن مرغی که در فخ دانه خواست
M5:1413
의미 · به زبانِ تو — 당신의 언어 · AI
این بیت میگوید که لذتهای دنیوی که انسان را به دام میاندازند، در حقیقت مانند دانهٔ زهرآلودی هستند و کسی که اسیر این دام شده و باز هم به دنبال همان لذتهاست، کور و نادان است.
مولانا در این بخش از داستان، ماجرای «خاتون» را که کورکورانه از کنیزک تقلید کرد و هلاک شد، به تمثیل پرندهای در دام تشبیه میکند. دنیا و لذتهای ظاهری آن مانند «دام» هستند و جذابیتهای آن همچون «دانه»ای که برای فریب دادن پهن شده است. این دانه در حقیقت «زهر» است، زیرا نتیجهٔ آن نابودی معنوی و گاهی حتی جسمی است.
مصرع دوم به نکتهٔ دقیقتری اشاره میکند: «کوری» و غفلت آن پرندهای که حتی پس از به دام افتادن، باز هم چشمش به دنبال همان دانه است. این حالت، نماد انسان حریص و غافلی است که با وجود گرفتار شدن در عواقب یک عمل اشتباه، هنوز از آن درس نگرفته و همچنان به دنبال همان لذت ظاهری و تباهکننده است. این همان وضعیت خاتون است که با دیدن ظاهر عمل کنیزک (لذت)، از باطن آن (کدو یا همان عامل کنترل و حکمت) غافل ماند و خود را به هلاکت سپرد. در نگاه مولانا، این نوع نگاه سطحی و ناقص که تنها ظاهر را میبیند و از حقیقت و عواقب امور غافل است، نوعی کوری معنوی محسوب میشود.
- اندرون
- درون، داخل
- زهربا
- زهرآگین، زهرآلود، سمی
- فخ
- دام، تلهای که برای گرفتن پرندگان به کار میرود
Discussion — Ask about this beyt — answered from the Masnavi, every verse cited
Your conversation stays on this device unless you share it.
What readers asked0
No questions shared yet — yours could be the first.