읽기› 권 5› 여주인의 노새와 음탕한 짓을 하던 여종의 이야기. 그녀는 염소나 곰처럼 사람의 음탕한 짓을 가르쳤고, 노새의 성기에 수박을 끼워 넣어 도를 넘지 않게 했다. 여주인은 그것을 알았지만, 수박의 작은 점을 보지 못했다. 여주인은 핑계를 대어 여종을 먼 곳으로 보내고, 수박 없이 노새와 결합하여 수치스럽게 죽었다. 여종은 늦게 돌아와 “오 내 사랑, 오 내 눈을 밝히는 이여! (노새의) 성기는 보았지만 수박은 보지 못했고, 남성의 것은 보았지만 그 다른 것은 보지 못했다. 모든 부족한 것은 저주받았다(كل ناقص ملعون)”고 통곡했다. 즉, 모든 부족한 시선과 이해는 저주받았다는 뜻이다. 그렇지 않으면 육체의 부족함이 명백한 자들은 자비로운 자들이며 저주받은 자들이 아니다. “맹인에게는 곤란이 없다(لیس علی الاعمی حرج)”는 구절을 읽어라. 이것은 곤란의 부정, 저주의 부정, 질책과 분노의 부정이다.› 대구 1416
M5:1416 — پس کنیزک آمد از اشکاف در / دید خاتون را به مرده زیر خر
M5:1416
의미 · به زبانِ تو — 당신의 언어 · AI
کنیزک پس از بازگشت به خانه، از شکاف در نگاه کرد و با جسد بیجان خاتون که زیر خر افتاده بود روبرو شد.
این بیت لحظهی کشف فاجعه است. کنیزک که به بهانهای از خانه دور فرستاده شده بود، بازمیگردد و ارباب خود (خاتون) را مرده مییابد. مرگ او نتیجهی تقلیدی کورکورانه و ناقص از کاری بود که کنیزک با احتیاط و دانش انجام میداد.
مولانا از این داستان هولناک برای بیان یک نکتهی کلیدی عرفانی استفاده میکند: در راه معنویت، دیدن ظاهر اعمال و تقلید سطحی از استادان، بدون درک حقیقت و راز درونی آن، نه تنها بیفایده بلکه مرگبار است. خاتون شهوت و عمل ظاهری را دید (کیر خر)، اما ابزار کنترل و ایمنی آن را ندید (کدو). به همین ترتیب، سالک تازهکار ممکن است ظاهر ریاضت یا رفتار یک عارف را ببیند، اما از حکمت و ظرفیت درونی که آن عمل را ممکن و ایمن میسازد، بیخبر باشد. اقدام او بدون داشتن آن «کدو» یا همان معرفت پنهان، به هلاکت روحانی میانجامد. این بیت صحنهی تراژیک را به تصویر میکشد تا در ابیات بعدی، کنیزک زبان به ملامت و توضیح این نکتهی اساسی بگشاید.
- اشکاف
- شکاف، سوراخ، درز
- خاتون
- بانوی خانه، خانم بزرگ
Discussion — Ask about this beyt — answered from the Masnavi, every verse cited
Your conversation stays on this device unless you share it.
What readers asked0
No questions shared yet — yours could be the first.