읽기› 권 6› 예언자 무스타파(그에게 평화가 있기를)께서 “내가 주인인 자에게는 알리도 주인이다”라고 말씀하신 하디스의 해석. 위선자들이 “그가 우리의 순종과 종속을 보이는 것으로는 충분치 않아, 더러운 어린아이를 섬기라고도 명령하는가?”라고 비난한 이야기› 대구 4538
M6:4538 — ای گروه مؤمنان شادی کنید / همچو سرو و سوسن آزادی کنید
M6:4538
شرحِ سروش — 그의 녹음된 마스나비 강의에서
شرح
جلسهٔ 18 — [58:53:00] عشق، تیزکننده تیغ عقل است
این کدوم آزادیست؟ آزادی سیاسی که نیست. اون این حرفا اون روزگار نبوده. آزادی که انبیا برای مردم آوردن، آزادی عقله. آزادی عقل از چی؟ از دست هواها، از دست هوسها، از دست رذیلتها، از دست تعلقات ناروا. خب عشق دقیقاً همین کار رو میکنه. دقیقاً همین کار رو میکنه. این تمام این بیگانهها رو میزنه کنار و میذاره که شما عقل خالص داشته باشید، نه عقل آلوده، نه عقل ناپاک، نه عقلی که دست و پاش به زنجیر هواها و هوسها بسته شده. عقلتون بهتر به کار میافته اتفاقاً. و لذا این عشقی هم که میگیم، عقل رو کور نمیکنه. این اشتباهه. این مربوط میشود به همین عشقهای سینمایی که این روزگار خیلی هم ترویج میشه. اینا نه. اونا هم البته در یه مراتب نازل، من هیچ وقت تحقیر نمیکنم اونا رو. به قول حافظ گفت:
به زبانِ تو — 당신의 언어 · AI
ای اهل ایمان، از این موهبتِ رهایی که پیامبران برایتان آوردهاند شاد باشید و همچون سرو و سوسن که در باغ آزاد و سربلندند، شما نیز آزادگی پیشه کنید.
مولانا در ادامهٔ بحث «مولی» و نسبت آن با آزادی، مؤمنان را به شادی و آزادگی دعوت میکند. این آزادی، رهایی سیاسی به معنای امروزی آن نیست، بلکه آزادیای است که انبیا برای بشر به ارمغان میآورند: آزادی عقل.
این آزادی یعنی رها شدن عقل از اسارت و بندگیِ هواهای نفسانی، هوسها، رذیلتهای اخلاقی و تعلقات نادرست. وقتی عقل از این زنجیرها آزاد شود، خالص و پاک میگردد و میتواند کار خود را به درستی انجام دهد. مولانا در اینجا به طور ضمنی اشاره میکند که عشق الهی نیز همین کارکرد را دارد؛ عشق، تمام این موانع و بیگانگان را از سر راه عقل برمیدارد و آن را تیز و کارآمد میکند، نه اینکه آن را کور سازد. این برداشت با عشقهای سطحی و سینمایی که عقل را زایل میکنند، متفاوت است.
تشبیه به «سرو و سوسن» نیز به همین معنای آزادگی اشاره دارد. این گیاهان در طبیعت، رها، سربلند و قائم به ذات خود هستند و نمادی از وارستگی و عدم تعلق به شمار میروند. مؤمن نیز باید اینگونه از بند تعلقات دنیوی رها باشد.
- آزادی کنید
- آزاده باشید، آزادگی پیشه کنید
- سوسن
- نام گلی زیبا و خوشبو که در ادبیات فارسی نماد پاکی و آزادگی است
Discussion — Ask about this beyt — answered from the Masnavi, every verse cited
Your conversation stays on this device unless you share it.
What readers asked0
No questions shared yet — yours could be the first.