لوستل› دفتر ۶› د بلال کیسه چې د مصطفی (ص) له مینې په حجاز کې احد احد ویل په هغه سهارونو کې چې د هغه خاوند د یهودیت له تعصب څخه په اغزي وهلو د حجاز لمر ته او له زخم څخه د بلال له بدن څخه وینه بهیدله او له هغه څخه احد احد بې له ارادې ویل لکه څنګه چې له نورو دردمنو څخه بې له ارادې آه راوځي ځکه د مینې له درد څخه ډک و د اغزي د درد د لرې کولو اهتمام ته یې ځای نه و لکه د فرعون ساحران او جرجیس او نور بې شمېره› بيت ۹۲۱
M6:921 — اختران چرخ گر دورند هی / وین حواست کاهلاند و سستپی
M6:921
مانا · به زبانِ تو — ستاسو ژبه · AI
مولانا ستارگانِ در حال حرکت در آسمان را با حواس درونی انسان مقایسه میکند و میگوید مشکل از دوری ستارگان نیست، بلکه از تنبلی و کندی حواس ما در درک حقایق است.
این بیت در میانهی توصیف مولانا از تسلیم و حرکت دائمی تمام اجزای هستی در برابر قدرت الهی قرار دارد. او پیش از این بیت، از گردش افلاک، جوشش عناصر، خروش باد و امواج دریا، و حرکت مداوم خورشید و ماه و ستارگان سخن گفته است. همه چیز، از بزرگترین اجرام آسمانی تا کوچکترین ذرات، در حال جنبش و اطاعت از یک نیروی برتر است.
در این بیت، مولانا یک مقایسهی هوشمندانه میان عالم کبیر (جهان بیرون) و عالم صغیر (جهان درون انسان) انجام میدهد. او میگوید: «نگاه کن! ستارگان آسمان با آنکه بسیار از ما دور هستند، پیوسته در حرکت و تکاپو هستند. اگر تو این حرکت و پویایی عالم را درک نمیکنی، ایراد از دوری آنها نیست؛ مشکل از حواس خود توست که تنبل (کاهل) و کند (سستپی) شدهاند و توانایی دیدن این حقیقت فراگیر را ندارند.»
بیت بعدی این ایده را روشنتر میکند و «ستارگان» را به حواس پنجگانه و هوش انسان تعبیر میکند که آنها نیز مانند ستارگان سعد و نحس، حالات متغیری از شادی و غم، وصال و فراق را تجربه میکنند. در واقع، پیام اصلی این است که کل هستی، چه در بیرون و چه در درون، صحنهی یک دگرگونی و بیقراری مداوم در برابر ارادهی خداوند است و انسان نباید خود را از این قاعده مستثنی بداند.
- اختران چرخ
- ستارگان آسمان، کواکب فلک
- هی
- حرف ندا و تنبیه، مانند «آهای» یا «هان» برای جلب توجه
- حواست
- جمع «حاسه»، حواس پنجگانهی تو
- کاهل
- تنبل، سست
- سستپی
- کندرو، کسی که آهسته راه میرود
Discussion — Ask about this beyt — answered from the Masnavi, every verse cited
Your conversation stays on this device unless you share it.
What readers asked0
No questions shared yet — yours could be the first.