Ler› Livro 5› A história da escrava que praticava a paixão com o burro da patroa, e o ensinara a praticar a paixão humana como cabras e ursos, e inseria uma cabaça no pênis do burro para que não ultrapassasse a medida. A patroa soube disso, mas não viu o detalhe da cabaça. Ela enviou a escrava para longe com um pretexto, e se uniu ao burro sem a cabaça, e pereceu em desgraça. A escrava voltou à noite e lamentou: “Ó minha vida e ó luz dos meus olhos, viste o pênis mas não viste a cabaça; viste o membro mas não viste o outro.” “Todo incompleto é amaldiçoado,” isto é, todo olhar e compreensão incompletos são amaldiçoados. Caso contrário, os incompletos em aparência física são misericordiados, não amaldiçoados. Leia: “Não há constrangimento para o cego.” Negou o constrangimento, e negou a maldição, e negou a censura e a ira.› Dístico 1351
M5:1351 — رو ترش کرد و دو دیده پر ز نم / لب فرو مالید یعنی صایمم
M5:1351
Significado · به زبانِ تو — Sua língua · AI
کنیزک برای پنهان کردن کار خود، با چهرهای گرفته و چشمانی اشکآلود و لبهایی خشکیده، وانمود کرد که از فرط کار و عبادت روزهدار، خسته و بیحال است.
این بیت لحظهای از داستان کنیزک و خاتون را به تصویر میکشد که در آن، هنر تظاهر و ریاکاری برای پوشاندن حقیقت به کار گرفته میشود. کنیزک که تازه از همآغوشی با خر فارغ شده، با شنیدن صدای در زدن خاتون، باید سریعاً صحنهسازی کند.
مولانا با سه تصویر دقیق، حالت ساختگی او را نشان میدهد: ۱. «رو ترش کرد»: چهرهاش را عبوس و گرفته نشان داد، انگار که از کاری سخت و طاقتفرسا خسته است. ۲. «دو دیده پر ز نم»: چشمانش را مرطوب کرد. این «نم» میتواند هم نماد عرق ناشی از شهوترانی باشد و هم تظاهر به گریه از روی زهد و عبادت. ۳. «لب فرو مالید یعنی صایمم»: لبهایش را به هم مالید تا خشک به نظر برسند، که نشانهای رایج برای وانمود کردن به روزهداری و تشنگی است.
این صحنهسازی استادانه، مقدمهای است برای فریب بزرگتر. کنیزک نه تنها عمل خود را پنهان میکند، بلکه خود را در چهرهٔ یک خدمتکار زاهد و پرکار جا میزند. این ریاکاری، خاتون را فریب میدهد و او را در حسادت و جهل خود عمیقتر فرو میبرد، چرا که او ظاهر فریبنده را میبیند اما از «کدو» یا همان حقیقت کلیدی ماجرا بیخبر میماند. مولانا در اینجا به شکل ضمنی به این نکته اشاره میکند که چگونه نگاه سطحی و شهوتآلود، تنها پوستهای از واقعیت را میبیند و از درک باطن امور عاجز است.
- نم
- رطوبت، تری، شبنم
- لب فرو مالیدن
- کنایه از خشک نشان دادن لبها برای وانمود کردن به تشنگی و روزهداری
- صایم
- روزهدار (از ریشه عربی «صوم»)
Discussion — Ask about this beyt — answered from the Masnavi, every verse cited
Your conversation stays on this device unless you share it.
What readers asked0
No questions shared yet — yours could be the first.