Ler› Livro 5› A história da escrava que praticava a paixão com o burro da patroa, e o ensinara a praticar a paixão humana como cabras e ursos, e inseria uma cabaça no pênis do burro para que não ultrapassasse a medida. A patroa soube disso, mas não viu o detalhe da cabaça. Ela enviou a escrava para longe com um pretexto, e se uniu ao burro sem a cabaça, e pereceu em desgraça. A escrava voltou à noite e lamentou: “Ó minha vida e ó luz dos meus olhos, viste o pênis mas não viste a cabaça; viste o membro mas não viste o outro.” “Todo incompleto é amaldiçoado,” isto é, todo olhar e compreensão incompletos são amaldiçoados. Caso contrário, os incompletos em aparência física são misericordiados, não amaldiçoados. Leia: “Não há constrangimento para o cego.” Negou o constrangimento, e negou a maldição, e negou a censura e a ira.› Dístico 1380
M5:1380 — چون ندانی دانش آهنگری / ریش و مو سوزد چو آنجا بگذری
M5:1380
Significado · به زبانِ تو — Sua língua · AI
اگر دانش و مهارت لازم برای انجام کاری خطرناک را نداری، نزدیک شدن به آن به تو آسیب جدی خواهد زد.
مولانا در این بیت، پیش از شرح ماجرای هولناک مرگ خاتون، از یک تمثیل ساده و قدرتمند استفاده میکند. او میگوید همانطور که ورود به کارگاه آهنگری بدون دانستن فن آن، به سوختن ریش و موی انسان میانجامد، درگیر شدن با نیروهای قدرتمند و ناشناخته (در اینجا، شهوت افسارگسیخته) بدون علم و کنترل لازم، به نابودی ختم میشود.
این بیت هشداری است دربارهٔ «دانش» و «فرهنگ» که در ابیات قبل ذکر شد. کنیزک «دانش» استفاده از کدو را داشت و جان سالم به در برد، اما خاتون که فقط ظاهر عمل را دیده بود و از آن «دقیقه» و ظرافت حیاتی بیخبر بود، خود را به هلاکت انداخت. آهنگری، مانند شهوت یا هر نیروی بنیادین دیگر، با آتش سر و کار دارد؛ نیرویی که هم میتواند ابزاری برای ساختن باشد و هم عاملی برای ویرانی. نزدیک شدن به این آتش بدون مهارت، عین حماقت و خودکشی است.
در سطح عمیقتر، این تمثیل به کل مسیر معنوی اشاره دارد. سالک نمیتواند بدون راهنما و معرفت لازم، خود را در معرض تجربیات روحی قدرتمند قرار دهد. چنین کاری نه تنها به رشد او نمیانجامد، بلکه میتواند او را بسوزاند و نابود کند. این بیت تأکیدی است بر ضرورت همراهی «علم» با «عمل» و پرهیز از تقلید کورکورانه، بهویژه در اموری که با نیروهای درونی انسان سروکار دارد.
- دانش آهنگری
- علم و فن کار با آتش و فلز؛ مهارت و تخصص لازم برای یک کار
- چو
- وقتی که، هنگامی که
Discussion — Ask about this beyt — answered from the Masnavi, every verse cited
Your conversation stays on this device unless you share it.
What readers asked0
No questions shared yet — yours could be the first.