Ler› Livro 5› A história da escrava que praticava a paixão com o burro da patroa, e o ensinara a praticar a paixão humana como cabras e ursos, e inseria uma cabaça no pênis do burro para que não ultrapassasse a medida. A patroa soube disso, mas não viu o detalhe da cabaça. Ela enviou a escrava para longe com um pretexto, e se uniu ao burro sem a cabaça, e pereceu em desgraça. A escrava voltou à noite e lamentou: “Ó minha vida e ó luz dos meus olhos, viste o pênis mas não viste a cabaça; viste o membro mas não viste o outro.” “Todo incompleto é amaldiçoado,” isto é, todo olhar e compreensão incompletos são amaldiçoados. Caso contrário, os incompletos em aparência física são misericordiados, não amaldiçoados. Leia: “Não há constrangimento para o cego.” Negou o constrangimento, e negou a maldição, e negou a censura e a ira.› Dístico 1424
M5:1424 — هر یکی در کف عصا که موسیام / میدمد بر ابلهان که عیسیام
M5:1424
Significado · به زبانِ تو — Sua língua · AI
این بیت به مدعیان دروغین سلوک و عرفان اشاره دارد که با تقلید از ظواهر پیامبران و اولیا، میکوشند تا مردم سادهدل را فریب دهند و خود را صاحب کرامت نشان دهند.
مولانا در ادامۀ داستان کنیزک و خاتون، به نقد تند مدعیان دروغین طریقت میپردازد. همانطور که خاتون با دیدن ظاهر عمل کنیزک و غفلت از «کدو» (نماد سرّ و حکمت باطنی) خود را به هلاکت رساند، بسیاری از سالکان ظاهربین نیز تنها به تقلید از صورت و پوستۀ اعمال بزرگان بسنده میکنند.
این بیت، این مدعیان را به تصویر میکشد: هر کدام از آنها با به دست گرفتن «عصا» خود را موسی کلیمالله جا میزند و با «دمیدن» بر مردم سادهلوح، ادعای نفس حیاتبخش عیسی مسیح را میکند. عصای موسی و دم عیسی، نمادهای قدرت و کرامت حقیقی الهی هستند که از منبع صدق و اتصال باطنی سرچشمه میگیرند. اما در دست این مدعیان، عصا چوبی بیش نیست و دمیدنشان، فریبی برای عوام. آنها فقط ظاهر را تقلید کردهاند، همانطور که خاتون ظاهر شهوترانی با خر را دید اما از راز کدو بیخبر ماند. این بیت هشداری است دربارهٔ تفاوت میان «تقلید» کورکورانه و «تحقیق» آگاهانه در راه معنویت.
- کف
- کف دست، دست
- عصا
- چوبدستی، در اینجا اشاره به معجزهٔ حضرت موسی دارد.
- میدمد
- فوت میکند، اشاره به نفس حیاتبخش حضرت عیسی که مردگان را زنده میکرد.
- ابلهان
- مردمان سادهلوح، نادانان
Discussion — Ask about this beyt — answered from the Masnavi, every verse cited
Your conversation stays on this device unless you share it.
What readers asked0
No questions shared yet — yours could be the first.