Läs› Daftar 4› Svar till ateisten som förnekar gudomligheten och säger att världen är evig› Vers 2876
M4:2876 — فایدهٔ هر ظاهری خود باطنیست / همچو نفع اندر دواها کامنست
M4:2876
Betydelse · به زبانِ تو — Ditt språk · AI
فایده و ارزش واقعی هر پدیدهی ظاهری، در حقیقتِ پنهان و باطنی آن نهفته است، درست همانطور که خاصیت شفابخش یک دارو در درون آن پنهان است و دیده نمیشود.
این بیت در پاسخ به فیلسوف مادیگرا (دهری) بیان میشود که وجود خدا و عالم غیب را انکار میکند، چرا که برهانش این است: «من جز این جهان ظاهری و مادی، جای دیگری نمیبینم.» مولانا در جواب میگوید که این نگاه، سطحی و سادهانگارانه است.
او استدلال میکند که تمام ارزش و کاراییِ یک چیز ظاهری، از باطن و حقیقتِ پنهان آن سرچشمه میگیرد. برای روشن شدن این نکته، مثال ملموسی میآورد: دارو. ما شکل و رنگ و مزهی یک قرص یا شربت را میبینیم (این «ظاهر» آن است)، اما چیزی که واقعاً به آن ارزش میبخشد و باعث بهبودی بیمار میشود، خاصیت درمانی و ترکیبات مؤثر آن است که با چشم دیده نمیشود (این «باطن» آن است). اگر آن خاصیتِ پنهان وجود نداشت، ظاهرِ دارو بیفایده بود.
مولانا با این تمثیل، این قاعده را به کل هستی تعمیم میدهد: تمام این جهانِ مادی و محسوس که ما میبینیم، «ظاهر» است. ارزش، معنا و هدفمندی آن (فایدهٔ آن) از یک حقیقتِ برتر و پنهان، یعنی خداوند و عالم معنا (باطن)، نشأت میگیرد. انکار باطن به بهانهی ندیدن آن، مانند این است که کسی خاصیت درمانی دارو را انکار کند، چون نمیتواند آن را با چشم ببیند.
- کامن
- پنهان، نهفته
- دهری
- مادیگرا، کسی که به خدا و جهان آخرت باور ندارد و عالم را ازلی و ابدی میداند.
- ظاهر
- آنچه آشکار است، صورت بیرونی، جهان مادی
- باطن
- آنچه پنهان است، حقیقت درونی، عالم غیب و معنا
Diskussion — Fråga om denna beyt — besvarad från Masnavi, med varje vers citerad
Ditt samtal stannar på denna enhet om du inte väljer att dela det.
Vad läsare har frågat0
Inga frågor har delats ännu — din kan bli den första.