Хондан› Дафтар 1› Валиаҳд сохтани вазир ҳар як амирро ҷудо-ҷудо› Байт 667
M1:667 — حکم این طومار ضد حکم آن / پیش ازین کردیم این ضد را بیان
M1:667
Маъно · به زبانِ تو — Забони шумо · AI
فرمان‌هایی که وزیر در هر یک از طومارها نوشته بود، با یکدیگر در تضاد کامل بودند و این موضوعی است که قبلاً به آن اشاره کرده‌ایم.
این بیت به اوج نقشۀ زیرکانۀ وزیر مکار برای نابودی مسیحیت از درون اشاره دارد. او که خود را به عنوان یک قدیس مسیحی جا زده بود، پیش از مرگش برای هر یک از امیران و جانشینان احتمالی خود، طوماری جداگانه نوشت. نکتۀ کلیدی اینجاست که محتوای این طومارها نه تنها متفاوت، بلکه کاملاً متضاد و مخالف یکدیگر بود.
مولانا با عبارت «حکم این طومار ضد حکم آن» بر این تضاد بنیادین تأکید می‌کند. این صرفاً یک اختلاف نظر جزئی نیست، بلکه یک رویارویی کامل است. وزیر با این کار، بذر اختلاف، تفرقه و جنگ داخلی را میان جانشینان خود کاشت. هر امیر با استناد به طومار خود، دیگری را ناحق و خود را جانشین برحق می‌دانست و این سرآغاز فروپاشی جامعه از درون بود.
مصرع دوم، «پیش ازین کردیم این ضد را بیان»، به ابیات پیشین بازمی‌گردد که مولانا به طور کلی به این تضاد اشاره کرده بود (مثلاً در بیت ۶۶۵: «هر یکی ضدّ دگر بود المراد»). در اینجا، او این نکته را دوباره با صراحت بیشتری تکرار و تثبیت می‌کند تا خواننده به اهمیت این تضاد به عنوان محور اصلی توطئۀ وزیر پی ببرد. این تضاد، نمادی از تفرقه‌ای است که از اختلاف در اصول و مبانی دین ناشی می‌شود و به جای وحدت، به دشمنی و نابودی می‌انجامد.
- طومار
- نامهٔ لوله‌کرده، نوشتهٔ بلند، فرمان
- ضد
- مخالف، عکس، نقیض
- بیان کردن
- شرح دادن، توضیح دادن، گفتن
Discussion — Ask about this beyt — answered from the Masnavi, every verse cited
Your conversation stays on this device unless you share it.
What readers asked0
No questions shared yet — yours could be the first.