Хондан› Дафтар 1› Каҷ мондани даҳони он мард, ки номи Муҳаммадро саллаллоҳу алайҳи ва саллам ба тамасххур хонд› Байт 826
M1:826 — هر کجا آبِ روان سبزه بود / هر کجا اشکی روان رحمت شود
M1:826
Маъно · به زبانِ تو — Забони шумо · AI
Ovaj bejt uspostavlja duhovni zakon: kao što voda u prirodi donosi rast i život, tako suze pokajanja i čežnje neizbježno prizivaju Božiju milost.
Rumijev stih dolazi nakon priče o čovjeku koji se rugao Poslaniku Muhammedu, zbog čega su mu se usta iskrivila. Kada se pokajao i u suzama zatražio oprost, bio je izliječen. Rumi koristi ovaj događaj da bi prešao na općenitiju pouku o snazi iskrenog kajanja.
Bejt povlači direktnu paralelu između prirodnog i duhovnog svijeta. Prvi stih, "Gdje god teče voda, zelenilo se javlja", navodi univerzalnu, svima poznatu istinu. Voda je uzrok, a zelenilo posljedica; jedno bez drugog ne ide. Drugi stih, "gdje god poteku suze, milost se objavlja", primjenjuje istu logiku na duhovno stanje. Suze ovdje nisu znak slabosti ili očaja, već dokaz skrušenog srca i iskrene molitve. One su "tekuća voda" duše koja natapa isušeno tlo srca, čineći ga plodnim za primanje Božije milosti (rahmet).
U sufijskom učenju, plač (girya) je cijenjeno stanje. To nije puko iskazivanje tuge, već aktivni čin pročišćenja i predanosti. On omekšava srce, ispire grijehe i oholost, te otvara put za božansku pomoć. Rumi tvrdi da je veza između suza i milosti jednako pouzdana kao i veza između vode i zelenila. Kao što žedna zemlja vapi za kišom, tako i duša koja plače za Bogom sigurno prima Njegovu milost.
- رحمت
- Arapska riječ (raḥmat) koja znači milost, samilost, blagost. U islamskom kontekstu, to je jedan od ključnih atributa Boga, Njegova sveobuhvatna i aktivna briga za stvorenja.
- اشکی روان
- Doslovno "tekuća suza". Izraz naglašava čin plakanja, suzu koja teče niz lice, kao simbol aktivnog i iskrenog emocionalnog i duhovnog stanja.
- آبِ روان
- Doslovno "tekuća voda". Označava rijeku, potok ili bilo koji izvor vode u pokretu, za razliku od stajaće vode. Simbol je života, čistoće i stalnog obnavljanja.
این بیت می‌گوید همان‌طور که در طبیعت، آب روان باعث رویش سبزه و گیاه می‌شود، در عالم معنوی نیز اشکِ پشیمانی و نیاز، رحمت و بخشش خداوند را به دنبال دارد.
مولانا در این بیت یک قانون طبیعی را به یک اصل معنوی پیوند می‌زند. مصراع اول یک مشاهده‌ی ساده و همگانی است: آب، مایه‌ی حیات و سرسبزی است. هر کجا نهری جاری شود، زندگی در اطرافش جوانه می‌زند.
مصراع دوم این تصویر را به دنیای درون انسان منتقل می‌کند. «اشک روان» در اینجا معادل همان «آب روان» است. این اشک، نشانه‌ی شکستگی دل، پشیمانی، نیاز و زاری به درگاه خداوند است. همان‌طور که زمین خشک با آب زنده می‌شود، دل سخت و غافل انسان نیز با اشکِ ندامت، نرم و آماده‌ی دریافت رحمت الهی می‌گردد. در داستان مردی که با تمسخر پیامبر دهانش کج شد، این اشک همان نشانه‌ی پشیمانی صادقانه‌ی اوست که راه را برای بخشش و شفا باز می‌کند.
بنابراین، گریه از سر نیاز و توبه، یک کنش احساسی صِرف نیست، بلکه در نگاه عرفانی مولانا، عاملی است که رحمت خداوند را به سوی بنده جلب می‌کند. این بیت دعوتی است به «زاری کردن» (بیت ۸۲۳) و داشتن «چشم گریان» (بیت ۸۲۴)، چرا که این حالت، نشانه‌ی حیات معنوی و کلید گشایش درهای لطف الهی است.
- بود
- در اینجا به معنی «وجود دارد» یا «هست»
- رحمت شود
- رحمت و بخشش الهی نازل می‌شود، پدیدار می‌گردد
Discussion — Ask about this beyt — answered from the Masnavi, every verse cited
Your conversation stays on this device unless you share it.
What readers asked0
No questions shared yet — yours could be the first.