M2:1809 — چون سفر کردم، مرا راه آزمود / زین سفرکردن ره‌آوردم چه بود؟

این بیت زبان حال انسان ناسپاس و کافری است که به پوچی راهی که رفته پی برده است. او به زندگی خود همچون یک «سفر» نگاه می‌کند؛ سفری که از خاک و عالم مادی آغاز شده و قرار بوده است سفری تکاملی و رو به بالا باشد. اما اکنون در میانهٔ راه یا در پایان آن، وقتی به پشت سر خود می‌نگرد، می‌بیند که این مسیر او را سخت آزموده اما هیچ «ره‌آورد» یا دستاورد معنوی برایش نداشته است.

این پرسش، پرسشی از سر پشیمانی و حسرت است. او در بیت پیش آرزو کرده بود که کاش مانند خاک باقی می‌ماند و این سفر را آغاز نمی‌کرد (کاش از خاکی سفر نگزیدمی). خاک، پلیدی را می‌گیرد و گل تحویل می‌دهد، اما وجود او جز فساد و تباهی چیزی به بار نیاورده است. بنابراین، «سفر» در اینجا استعاره‌ای از کل حیات و فرصت وجود انسانی است و پرسش از ره‌آورد آن، در واقع حسابرسی تلخی است که فرد با خود می‌کند و نتیجهٔ آن را هیچ می‌یابد.