Хондан› Дафтар 5› Достони он канизак, ки бо хари хотун шаҳват меронд ва ӯро чун бузу хирс омӯхта буд шаҳват рондани одамиёна ва кадуе дар қазиби хар мекард, то аз андоза нагузарад. Хотун бар он вуқуф ёфт, лекин дақиқаи кадуро надид. Канизакро ба баҳона ба роҳ кард, ҷои дур ва бо хар ҷамъ шуд бекаду ва ҳалок шуд ба фазиҳат. Канизак бегоҳ боз омад ва нола кард, ки эй ҷонам ва эй чашми равшанам, кир дидӣ, каду надидӣ, зикр дидӣ, он дигар надидӣ. «Кулл ноқисун малъун», яъне ҳар назару фаҳми ноқис малъун ва агар на ноқисони зоҳир ҷисм марҳуманд, малъун наанд бар хон «Лайса алал-ъамо ҳараҷ» нафйи ҳараҷ кард ва нафйи лаънат ва нафйи итобу ғазаб.› Байт 1360
M5:1360 — بود از مستی شهوت شادمان / در فرو بست و همیگفت آن زمان
M5:1360
Маъно · به زبانِ تو — Забони шумо · AI
خاتون که از شدت شهوت سرمست و شادمان بود، در را بست و با خود شروع به حرف زدن کرد.
این بیت لحظهای کلیدی در داستان را به تصویر میکشد. خاتون، کنیزک را به بهانهای از خانه بیرون فرستاده تا با خر تنها باشد. مولانا حالت روانی او را «مستی شهوت» توصیف میکند؛ یعنی نیروی غریزه آنچنان بر او چیره شده که مانند فردی مست، قدرت تشخیص و آیندهنگری را از دست داده است. بستنِ در، هم اقدامی عملی برای ایجاد خلوت است و هم نمادی از بستنِ درهای عقل و شرم به روی خود.
این شادی و سرمستی، شادیِ حاصل از رسیدن به یک هدف پست و حیوانی است. مولانا با این تصویرسازی، زمینه را برای فاجعهای که در پیش است آماده میکند. این بیت نشان میدهد که چگونه شهوتِ کور، فرد را به سوی نابودی میکشاند، در حالی که خودِ فرد در آن لحظه، این مسیر را عین خوشبختی و کامروایی میپندارد. شادی او، شادیِ غفلت است، نه شادیِ آگاهی.
- فرو بستن
- بستن، قفل کردن
- همیگفت
- میگفت (شکل قدیمی فعل استمراری)
- آن زمان
- در آن لحظه، در همان وقت
Discussion — Ask about this beyt — answered from the Masnavi, every verse cited
Your conversation stays on this device unless you share it.
What readers asked0
No questions shared yet — yours could be the first.