M1:1217 — از تکبّر نه و از هستی خویش / بهر آن تا ره دهد او را به پیش

در این بخش از داستان، پرندگان در محضر حضرت سلیمان گرد آمده‌اند و هر یک توانایی‌ها و هنرهای خود را به نمایش می‌گذارند. مولانا بلافاصله توضیح می‌دهد که این خودستایی و تعریف از خویش، از سر کبر و خودخواهی نیست. انگیزهٔ پرندگان، خودنمایی و فخرفروشی نیست، بلکه امیدی است برای کسب جایگاهی بهتر و نزدیک‌تر شدن به شاه.

این بیت یک نکتهٔ روانشناختی و اخلاقی ظریف را بیان می‌کند: نیت و انگیزهٔ یک عمل، ماهیت آن را دگرگون می‌سازد. «عرضه کردن خود» که معمولاً نشانهٔ «هستی» و خودبینی (مفاهیمی مذموم در عرفان) است، در اینجا عملی موجه و حتی ضروری تلقی می‌شود. همان‌طور که در بیت بعدی مولانا مثال می‌زند، برده‌ای که می‌خواهد ارباب خوبی او را بخرد، بهترین هنرش را عرضه می‌کند. هدف، رسیدن به یک مقصود بالاتر (خدمت به سلیمان نبی) است، نه ارضای نفس. بنابراین، این خودستایی، ابزاری برای رسیدن به وصال و تقرب است، نه حجابی برای دور ماندن.