M1:1967 — دوش دیگر لون این می‌داد دست / لقمهٔ چندی درآمد ره ببست

مولانا در این بخش از حدیث «إِنَّ لِرَبِّکُمْ فِی أَیَّامِ دَهْرِکُمْ نَفَحَاتٍ أَلَا فَتَعَرَّضُوا لَهَا» (همانا پروردگارتان را در روزگار شما نسیم‌هایی است، هان که خود را در معرض آنها قرار دهید) سخن می‌گوید. این «نفحات» یا دم‌های الهی، لحظات نادری از الهام و فیض معنوی هستند که می‌آیند و می‌روند. سالک باید همواره آماده و بیدار باشد تا از این فرصت‌ها بهره‌مند شود.

این بیت، تجربه‌ای شخصی و ملموس را بیان می‌کند. گوینده (که می‌تواند خود مولانا یا هر سالکی باشد) می‌گوید دیشب در آستانه‌ی یک تجربه‌ی معنوی عمیق و متفاوت («دیگر لون») قرار داشته است. اما درست در همان لحظه، درگیری با امور مادی و جسمانی، که در اینجا با کنایه‌ی قدرتمند «لقمهٔ چندی» بیان شده، حجاب راه شد و آن درِ رحمت را بست. این «لقمه» نماد هر آن چیزی است که انسان را از توجه به عالم معنا باز می‌دارد: از نیازهای اولیه جسمانی گرفته تا دغدغه‌های بزرگتر دنیوی.

پیام اصلی این است که غفلت‌های کوچک می‌توانند فرصت‌های بزرگ معنوی را از بین ببرند. ابیات بعدی نیز همین مضمون را دنبال می‌کنند و انسان را به خاطر اسیر بودن در بند «لقمه» (دنیا) و غافل ماندن از «لقمان» (حکمت و معرفت) سرزنش می‌کنند. مولانا هشدار می‌دهد که اشتغال بیش از حد به جسم و نیازهایش، راه رسیدن به جان را می‌بندد و انسان را از دریافت نسیم‌های حیات‌بخش الهی محروم می‌سازد.