M3:127 — پس بنه بر جای هر دم را عوض / تا ز «واسجد واقترب» یابی غرض

Rumi menggunakan metafora ekonomi untuk menggambarkan kehidupan spiritual. Dalam bait-bait sebelumnya, ia melukiskan umur sebagai sekantong koin emas (hamiyān-e zar) dan waktu (siang dan malam) sebagai penukar uang yang terus-menerus mengambil koin-koin itu. Jika kita hanya mengambil dari gunung tanpa pernah mengisinya kembali, gunung itu pun akan runtuh. Demikian pula dengan umur kita; setiap napas adalah 'biaya' yang harus dibayar.

Bait ini adalah solusinya: kita harus secara sadar 'mengganti' (ʿavaz̤) setiap momen yang hilang dengan sesuatu yang bernilai—sebuah tindakan ibadah, zikir, atau pelayanan. Ini bukan sekadar transaksi, melainkan cara untuk mengubah kerugian (berlalunya waktu) menjadi keuntungan spiritual. Tujuannya (gharaż) adalah untuk mewujudkan esensi dari perintah Al-Qur'an, "Sujudlah dan mendekatlah" (QS 96:19). Kedekatan sejati dengan Tuhan bukanlah tujuan yang jauh, melainkan hasil dari mengisi setiap napas dengan kesadaran dan pengabdian.

مولانا در ابیات پیشین، عمر را به کیسه‌ای پر از سکه‌های طلا تشبیه می‌کند که روز و شب بی‌وقفه در حال خرج کردن آن هستند. او هشدار می‌دهد که این سرمایه محدود است و اگر فقط از آن برداشت کنیم و چیزی به جایش نگذاریم، به‌زودی به پایان می‌رسد.

این بیت نتیجه‌ی آن تمثیل است: «پس برای هر نفس و هر لحظه‌ای که از دست می‌رود، یک "عوض" یا جایگزین قرار بده.» این جایگزین، عبادت، کار نیک، و تلاشی معنوی است که جای خالیِ زمانِ رفته را پر می‌کند. زندگی نباید یک روند مصرفیِ یک‌طرفه باشد، بلکه باید یک تبادل فعال باشد که در آن هر لحظه با عملی شایسته معاوضه می‌شود.

هدف نهایی این جایگزینی، درک غرض و مقصود آیهٔ قرآن «وَاسْجُدْ وَاقْتَرِبْ» (سجده کن و نزدیک شو - سوره علق، آیه ۱۹) است. سجده در اینجا نماد نهایت بندگی، تسلیم و نیستی در برابر خداوند است. مولانا می‌گوید تنها با ارزش بخشیدن به تک‌تک لحظات عمر و صرف آن‌ها در راه حق است که می‌توان به مقام قرب الهی رسید. در غیر این صورت، عمر به هدر می‌رود و انسان با دست خالی و نرسیده به مقصد، از دنیا خواهد رفت.