M6:917 — زانک گردشهای آن خاشاک و کف / باشد از غلیان بحر با شرف

در این بخش از مثنوی، مولانا در حال توصیف این حقیقت است که تمام جنبش‌ها و دگرگونی‌های عالم هستی، از آسمان و ستارگان گرفته تا عناصر طبیعت، همگی بازتابی از یک قدرت و ارادهٔ الهی پنهان هستند. او پدیده‌های مادی و محسوس جهان را به «خس و خاشاک» و «کف» روی سطح دریا تشبیه می‌کند. این چیزها به خودی خود هیچ قدرت و اراده‌ای برای حرکت ندارند.

حرکت سرگردان و ظاهراً بی‌معنی آن‌ها، در حقیقت از «غلیان» یا جوش و خروش خودِ «دریای باشرف» سرچشمه می‌گیرد. این دریا، نماد حقیقت الهی، عشق، یا همان نیروی محرک اصلی کائنات است. بنابراین، اگر ما فقط به حرکات ظاهری و سطحی پدیده‌ها نگاه کنیم، ممکن است آن‌ها را تصادفی یا بی‌اهمیت بپنداریم. اما مولانا از ما می‌خواهد که عمیق‌تر نگاه کنیم و بفهمیم که این حرکات سطحی، نشانه‌ای از وجود یک اقیانوس عظیم و متلاطم از معنا و قدرت در زیر است. هر جنبشی در این عالم، هرچند کوچک و ناچیز به نظر برسد، به آن اقیانوس بی‌کران متصل است.