M6:929 — چونک بر میخت ببندد بسته باش / چونک بگشاید برو بر جسته باش

مولانا در این بخش از مثنوی، داستان پایداری و عشق بلال حبشی را به عنوان سرمشقی برای تسلیم در برابر اراده‌ی الهی مطرح می‌کند. این بیت، که در ادامه‌ی تشبیه انسان به «ستوری» در دست صاحبش (بیت ۹۲۸) آمده، این مفهوم را به زبانی ساده و تصویری بیان می‌کند.

تصویر بیت، یک حیوان است که گاهی صاحبش او را به میخی می‌بندد و گاهی بندش را باز می‌کند تا حرکت کند. مولانا می‌گوید سالک راه حق نیز باید چنین باشد. «بسته بودن بر میخ» نماد دوران سختی، محدودیت، بیماری، فقر و قبض روحانی است. در چنین شرایطی، وظیفه‌ی انسان، صبر، پذیرش و تسلیم است؛ نه بی‌قراری و شکایت. باید بداند که این «بستگی» نیز از جانب همان صاحب مهربان و حکیم است.

در مقابل، «گشوده شدن» نماد دوران آسایش، گشایش، نعمت و بسط روحانی است. وقتی خداوند راه را باز می‌کند، انسان نباید در سکون و تنبلی بماند، بلکه باید «برجسته» و با شور و انرژی برخیزد و از فرصت‌ها برای حرکت و پویایی معنوی و مادی بهره ببرد. این بیت در واقع درس «رضا» و هماهنگی با جریان قضا و قدر الهی را می‌آموزد و تأکید می‌کند که هر حالتی، وظیفه‌ی متناسب خود را می‌طلبد: در تنگنا، صبر و در فراخی، شکر و حرکت.