Magbasa› Daftar 1› Ang Paghiling ng Santo sa Hari ng Pag-iisa upang Maunawaan ang Pighati ng Aliping Dalaga› Taludtod 152
M1:152 — وز سَرِ سوزن همی جوید سرش / ور نیابد، میکُند با لب تَرَش
M1:152
Kahulugan · به زبانِ تو — Iyong wika · AI
این بیت، روش دقیق و ظریفِ یافتن یک خارِ پنهان در پا را توصیف میکند: فرد با نوک سوزن جای خار را میکاود و اگر پیدا نشود، با آب دهان پوست را نرم میکند تا خار نمایان شود.
این بیت بخشی از یک تمثیل است که مولانا برای نشان دادن مهارت و دقت طبیب الهی در تشخیص بیماری کنیزک به کار میبرد. همانطور که پیدا کردن یک خار کوچک در پا نیازمند دقت و حوصله است، یافتن «خارِ عشق» در دل کنیزک نیز به همان اندازه ظرافت میخواهد.
مولانا تصویری بسیار دقیق و ملموس ارائه میدهد: شخصی که خاری در پایش رفته، با نوک سوزن به آرامی پوست را میکاود تا سرِ پنهانِ خار را بیابد. اگر خار دیده نشود، محل زخم را با لب یا زبانش مرطوب میکند. این کار دو فایده دارد: اول اینکه پوست نرمتر شده و جستجو آسانتر میشود، و دوم اینکه رطوبت و تغییر رنگ پوست ممکن است محل دقیق خار را بهتر نشان دهد.
این تصویرسازی، مقدمهای است برای بیت بعدی که نتیجهگیری اصلی را در خود دارد: «خار در پا شد چنین دشواریاب / خار در دل چون بود؟ وا ده جواب». مولانا با این تمثیل، کار حکیم را که در حال نبضگیری و پرسش از کنیزک است، به کار دقیقِ یک خارچین تشبیه میکند. او نیز با پرسشهای ظریف خود (که مانند نوک سوزن عمل میکنند)، به دنبال یافتن نام معشوقی است که چون خاری در دل کنیزک خلیده و او را بیمار کرده است. این روش، نمادی از تشخیص ریشهای و عمیق دردهای روحی و معنوی است، نه درمان سطحی علائم.
- همی جوید
- میجوید، جستجو میکند (فعل استمراری در فارسی قدیم)
- ور
- مخفف «و اگر»
- با لب ترش
- با لبش آن را خیس میکند، با آب دهان مرطوبش میکند
Talakayan — Magtanong tungkol sa beyt na ito — sasagutin mula sa Masnavi, bawat taludtod ay tutukuyin
Ang iyong usapan ay mananatili sa device na ito maliban kung ibabahagi mo.
Mga itinanong ng mambabasa0
Wala pang naibabahaging tanong — ang sa iyo ay maaaring maging una.