Magbasa› Daftar 5› Ang kuwento ng alipin na nakipagtalik sa asno ng kanyang ginang. At itinuro niya sa asno ang pakikipagtalik ng tao, tulad ng kambing at oso. At naglagay siya ng kalabasa sa titi ng asno upang hindi ito lumampas sa sukat. Nalaman ng ginang ito ngunit hindi niya nakita ang detalyeng kalabasa. Ipinadala niya ang alipin sa malayo sa ilalim ng isang dahilan at nakipagtalik sa asno nang walang kalabasa. At siya ay namatay sa kahihiyan. Bumalik ang alipin nang gabing-gabi at umiyak, “Oh aking buhay at oh aking makinang na mata! Nakita mo ang titi ngunit hindi mo nakita ang kalabasa. Nakita mo ang pagbanggit ngunit hindi mo nakita ang iba.” Ang bawat kulang ay isinumpa, ibig sabihin, ang bawat kulang na pananaw at pag-unawa ay isinumpa. Kung hindi, ang mga kulang sa panlabas na anyo ay pinagpala, hindi isinumpa. Basahin, “Walang kasalanan sa bulag.” Tinanggihan ang kasalanan at ang sumpa at ang pagtutol at ang galit.› Taludtod 1370
M5:1370 — چون خری را یوسف مصری نمود / یوسفی را چون نماید آن جهود
M5:1370
Kahulugan · به زبانِ تو — Iyong wika · AI
این بیت میگوید وقتی شهوت میتواند چیزی زشت (خر) را تا این حد زیبا (مانند یوسف) نشان دهد، پس ببین با چیزی که ذاتاً زیباست (یک انسان یوسفگون) چه میکند و آن را چقدر فریبندهتر به تو مینمایاند.
این بیت در ادامهٔ داستان کنیزک و خاتون و خر بیان میشود و به قدرت ویرانگر «شهوت» میپردازد. مولانا توضیح میدهد که شهوت چگونه ادراک انسان را کاملاً دگرگون میکند. در مصراع اول، به ماجرای خاتون اشاره دارد که شهوت، خری را در نظرش آنچنان زیبا و خواستنی جلوه داد که همچون یوسف پیامبر، مظهر زیبایی، به چشمش میآمد.
مصراع دوم یک پرسش تکاندهنده و هشداری جدی است. مولانا میگوید حال که نیروی شهوت اینچنین قدرتمند است که میتواند یک «خر» را به «یوسف» تبدیل کند، تصور کن که اگر با یک «یوسف» واقعی روبرو شود، یعنی با انسانی زیبا و جذاب، آن را چگونه در نظرت جلوه خواهد داد؟ پاسخ تلویحی این است که آن را به مرتبهای فراتر از واقعیت، به جایگاه یک معبود یا یک نیاز مطلق ارتقا میدهد و عقل و اختیار را به کلی از انسان سلب میکند.
در اینجا «جهود» (یهودی) استعاره از نفس اماره و شهوت است. در ادبیات عرفانی آن دوران، گاهی از یهودی به عنوان نماد انکار حقیقت یا مادیگرایی سرسخت استفاده میشد. مولانا شهوت را به یهودیای تشبیه میکند که حقیقت معنوی را انکار میکند و فقط ظاهر فریبنده را میبیند و مینمایاند. پیام اصلی بیت این است: اگر شهوت با زشتی چنین میکند، فریبندگی آن در برابر زیبایی صدچندان خطرناکتر است.
- جهود
- یهودی؛ در اینجا استعاره از نفس اماره و شهوت که حقیقت را انکار میکند.
- نمود
- نشان داد، جلوه داد.
- یوسف مصری
- حضرت یوسف که در مصر عزیز بود؛ نماد و مظهر زیبایی تام و تمام.
Talakayan — Magtanong tungkol sa beyt na ito — sasagutin mula sa Masnavi, bawat taludtod ay tutukuyin
Ang iyong usapan ay mananatili sa device na ito maliban kung ibabahagi mo.
Mga itinanong ng mambabasa0
Wala pang naibabahaging tanong — ang sa iyo ay maaaring maging una.