Magbasa› Daftar 5› Ang kuwento ng alipin na nakipagtalik sa asno ng kanyang ginang. At itinuro niya sa asno ang pakikipagtalik ng tao, tulad ng kambing at oso. At naglagay siya ng kalabasa sa titi ng asno upang hindi ito lumampas sa sukat. Nalaman ng ginang ito ngunit hindi niya nakita ang detalyeng kalabasa. Ipinadala niya ang alipin sa malayo sa ilalim ng isang dahilan at nakipagtalik sa asno nang walang kalabasa. At siya ay namatay sa kahihiyan. Bumalik ang alipin nang gabing-gabi at umiyak, “Oh aking buhay at oh aking makinang na mata! Nakita mo ang titi ngunit hindi mo nakita ang kalabasa. Nakita mo ang pagbanggit ngunit hindi mo nakita ang iba.” Ang bawat kulang ay isinumpa, ibig sabihin, ang bawat kulang na pananaw at pag-unawa ay isinumpa. Kung hindi, ang mga kulang sa panlabas na anyo ay pinagpala, hindi isinumpa. Basahin, “Walang kasalanan sa bulag.” Tinanggihan ang kasalanan at ang sumpa at ang pagtutol at ang galit.› Taludtod 1376
M5:1376 — بار سنگی بر خری که میجهد / زود بر نه پیش از آن کو بر نهد
M5:1376
Kahulugan · به زبانِ تو — Iyong wika · AI
نیروی سرکش شهوت را باید بیدرنگ با ابزاری مشروع و سنگین مانند ازدواج مهار کرد، پیش از آنکه این نیرو عنان از کف تو برباید و نابودت کند.
این بیت در ادامهٔ بحث مولانا دربارهٔ خطرات شهوت (شَرَه) و لزوم مدیریت آن آمده است. مولانا نفسِ سرکش و شهوتِ مهارنشده را به الاغی تشبیه میکند که در حال جفتکپرانی و طغیان است. این نیرو، اگر آزاد گذاشته شود، ویرانگر است.
«بار سنگین» در اینجا استعارهای است از راههای مشروع و مؤثری که دین برای کنترل این غریزه پیش پای انسان گذاشته است، که مهمترین آنها در ابیات قبلی «ازدواج» (نکاح) و «روزه گرفتن یا کمخوری» ذکر شده است. اینها تعهدات و مسئولیتهایی هستند که همچون باری سنگین، انرژی طغیانگر نفس را مهار کرده و آن را در مسیری سازنده هدایت میکنند.
مصرع دوم بر ضرورت اقدام فوری تأکید میکند: «زود بر نه پیش از آن کو بر نهد». یعنی اگر تو برای مهار نفس خود پیشدستی نکنی، این نفس بر تو غلبه خواهد کرد و تو را به ورطهٔ هلاکت خواهد کشاند. این هشدار دقیقا مقدمهای است برای سرنوشت شوم خاتون در داستان که چون شهوت خود را مدیریت نکرد، این نیروی حیوانی بر او چیره شد و او را به شکلی فجیع از پای درآورد.
- میجهد
- جفتک میاندازد، میپرد، از حالت عادی خارج شده و طغیان میکند.
- بر نه
- بر او بگذار، قرار بده.
- کو
- مخفف «که او».
- بر نهد
- بر تو بجهد، بر تو غلبه کند، تو را به زیر بکشد.
Talakayan — Magtanong tungkol sa beyt na ito — sasagutin mula sa Masnavi, bawat taludtod ay tutukuyin
Ang iyong usapan ay mananatili sa device na ito maliban kung ibabahagi mo.
Mga itinanong ng mambabasa0
Wala pang naibabahaging tanong — ang sa iyo ay maaaring maging una.