Magbasa Daftar 6 Ang Nakita ni Khwarazmshah (nawa'y kaawaan siya ng Diyos) sa Kanyang Prusisyon ng Isang Hindi Pangkaraniwang Kabayo, at ang Pagkabihag ng Puso ng Hari sa Kagandahan at Kasanayan ng Kabayo, at ang Pagpapababa ni Imad-ul-Mulk ng Interes ng Hari sa Kabayo, at ang Pagpili ng Hari sa Kanya sa Ibang Pagtingin, tulad ng sinabi ng Matalinong Tao (nawa'y kaawaan siya ng Diyos) sa Kanyang Ilahi-nameh: 'Kapag ang dila ng inggit ay nagiging mangangalakal, makakakita ka ng isang Yusuf mula sa isang piraso ng tela.' Dahil sa pagiging inggit ng mga kapatid na broker ni Yusuf, napakaraming kagandahan ang naitago sa puso ng mga mamimili at nagsimulang lumitaw na pangit, kaya't 'sila ay kabilang sa mga tumalikod dito.' Taludtod 3371

M6:3371 — مر بدان را ستر چون حلم خدا / خلق او بر عکس خلقان و جدا

مر بدان را ستر چون حلم خداخلق او بر عکس خلقان و جدا
✦ I-render ang beyt na ito sa Filipino

M6:3371

❋ ❋ ❋

شرحِ سروش — mula sa kanyang mga naka-record na panayam sa Masnavi

عبدالکریم سروش از درس‌گفتارهای مثنوی ↗

این متن بر پایهٔ سخنرانی‌های ضبط‌شدهٔ دکتر سروش دربارهٔ مثنوی بازنویسی شده است. بازبینی نهایی توسط ایشان انجام نشده.

ترجمه و معنا

ترجمه به فارسی روان: آن نیکوکار گناهکاران را می‌پوشانْد، همچون حلم و بردباریِ خداوند؛ اخلاق او بر خلاف و جدا از اخلاقِ عامهٔ مردم بود. معنا: این بیت از اخلاق نیکِ وزیری حکایت می‌کند که عیب‌های مردمِ بد را می‌پوشاند، همانند خداوند که بر گناهان بندگانش پرده می‌کشد، و این ویژگی او را از عامهٔ مردم متمایز می‌کرد.

شرح

این بیت تصویری درخشان از وزیری خردمند و عارف‌مسلک را به ما نشان می‌دهد که در دربار پادشاهی مستبد، دو نقش کلیدی ایفا می‌کرد. یکی شفاعت و پدری برای نیازمندان و دیگری «ستر» بر بدی‌های بَدان. من تأکید می‌کنم که «ستر» یعنی پوشاندن عیب‌ها و گناهان دیگران، نه افشا کردن و آبروبری. این صفت، به تعبیر مولانا، «چون حلم خدا» است؛ یعنی همان‌گونه که خداوند با حلم خود بر گناهان بندگانش پرده می‌کشد و فوراً به مجازات نمی‌پردازد، این وزیر نیز چنین روحیه‌ای داشت.

اخلاق این وزیر، «برعکس خلقان و جدا» بود. مردمان عادی، متأسفانه، اغلب مایل به فاش کردن عیوب دیگران، آبروبری و بر باد دادن حیثیت آن‌ها هستند. اما این وزیر، این صفت الهیِ «ستر» را داشت و دیگران را «لو نمی‌داد». این نکته، بسی مهم است. مولانا در اینجا یک الگوی اخلاقی ارائه می‌دهد که بسیار فراتر از اخلاق عمومی زمانه خود و هر زمان دیگری است. او به جای آنکه از ستم سلطان شکایت کند یا به تقابل مستقیم با او بپردازد، راهی برای «خدمت در بستر ستم» می‌یابد؛ راهی که از طریق آن می‌توان شدت استبداد را کاهش داد و به مصلحت خلق گام برداشت. این رویکرد، در واقع، یک «مهار از درون» است که به جای نفی کامل ساختار، در آن نفوذ کرده و آن را تعدیل می‌کند. این‌گونه انسان‌ها، به راستی «غریب و محتبس» در آن موقعیت‌ها بودند، اما برای خیرخواهی، این جامه‌ها را بر تن می‌کردند.

نکات کلیدی

  • پوشاندن عیب‌های دیگران، صفتی الهی و اخلاقی والا است.
  • اخلاق وزیر، بر خلاف اخلاق رایجِ افشاگری، بر ستر و حلم الهی استوار بود.
  • مولانا الگویی از خدمتگزاری در بستر استبداد را نشان می‌دهد که هدفش کاهش ستم است.
  • این خُلقِ وزیر، نشان از شخصیت ممتاز و جداگانه او از عامهٔ مردم دارد.

Sources: d6-s75 · 01:14:55

به زبانِ تو — Iyong wika · AI

Talakayan — Magtanong tungkol sa beyt na ito — sasagutin mula sa Masnavi, bawat taludtod ay tutukuyin

Ang iyong usapan ay mananatili sa device na ito maliban kung ibabahagi mo.

Mga itinanong ng mambabasa

Wala pang naibabahaging tanong — ang sa iyo ay maaaring maging una.