Oku› Defter 3› Allah demenin ihtiyaç duyanın, Hakk'ın Lebbeyk demesinin ta kendisi olduğunun beyanı› Beyit 191
M3:191 — مینیاید یک جواب از پیش تخت / چند الله میزنی با روی سخت
M3:191
Anlam · به زبانِ تو — Kendi dilin · AI
شیطان به مرد عابد میگوید: «از جانب تخت و بارگاه الهی هیچ جوابی نمیآید؛ تا کی میخواهی با سرسختی و پررویی به این کار ادامه دهی و خدا را صدا بزنی؟»
این بیت، بخشی از وسوسهی شیطان در داستان مردی است که شبها با شور و اشتیاق «الله» میگفت. شیطان به سراغ او میآید تا او را ناامید کند و از ذکر باز دارد.
نقطهی اصلی وسوسه، ایجاد تردید در مورد «پاسخ» خداوند است. شیطان به ظاهر استناد میکند: تو صدها بار خدا را میخوانی، اما هیچ «لبیک» یا جوابی از آسمان نمیشنوی. او این سکوت ظاهری را نشانهی بیاعتنایی و طرد شدن از سوی خداوند جلوه میدهد. عبارت «با روی سخت» به معنای گستاخی و سماجت بیجاست؛ یعنی تو با چه رویی وقتی جوابی نمیگیری، باز هم اصرار میکنی؟
این بیت، اوج حملهی روانی شیطان به نقطهضعف سالک است: ترس از پذیرفته نشدن. مولانا این تردید را مطرح میکند تا در ابیات بعدی، پاسخی عمیقتر و عرفانی به آن بدهد. پاسخ از زبان خضر (ع) خواهد آمد که به مرد دلشکسته میگوید همان «الله» گفتن تو، خود، لبیک و پاسخ ماست و توفیقِ دعا کردن، نشانهی جذب و کشش از سوی حق است.
- پیش تخت
- از مقابل تخت پادشاهی، کنایه از بارگاه و درگاه خداوند
- روی سخت
- چهرهی سرسخت، کنایه از گستاخی، پررویی، سماجت
- چند
- چقدر، تا کی
Discussion — Ask about this beyt — answered from the Masnavi, every verse cited
Your conversation stays on this device unless you share it.
What readers asked0
No questions shared yet — yours could be the first.