Oku› Defter 5› Cariyenin hanımın eşeğiyle şehvetini gidermesi ve eşeği keçi ve ayı gibi insanî şehvetini gidermeye alıştırması, ve eşeğin uzvuna bir kabak takması ki haddini aşmasın. Hanım bunu fark etti ama kabağın detayını görmedi. Cariyeyi bahane ederek uzak bir yere gönderdi ve eşekle kabaksız birleşti ve rezillikle helak oldu. Cariye geç vakitte geri döndü ve şöyle feryat etti: “Ey canım ve ey gözümün nuru, uzvu gördün de kabağı görmedin. Zikri gördün de diğerini görmedin.” “Her eksik lanetlenmiştir” yani her eksik görüş ve anlayış lanetlenmiştir; aksi halde cisim olarak zahiri eksikler rahmet olunmuşlardır, lanetlenmiş değil. “Köre günah yoktur” (Nur, 61) ayetini oku, günahı reddetmiş ve laneti, azabı ve gazabı reddetmiştir.› Beyit 1381
M5:1381 — در فرو بست آن زن و خر را کشید / شادمانه لاجرم کیفر چشید
M5:1381
Anlam · به زبانِ تو — Kendi dilin · AI
خاتون با شادمانی و از روی شهوت، در را بست و خر را برای کامجویی به داخل خانه برد، غافل از اینکه این کار به ناچار به مجازات و مرگ او ختم خواهد شد.
این بیت نقطهٔ آغاز فاجعه در داستان است. «شادمانه» بودن زن در این لحظه، اوج غفلت و نادانی او را نشان میدهد. او فقط ظاهر عمل کنیزک را دیده و از «دقیقهٔ کدو» یا همان دانش و مهارتی که لازمهٔ این کار خطرناک است، بیخبر است. شادی او ناشی از شهوتی کور است که او را به سوی نابودی میکشاند.
مولانا با قرار دادن کلمات «شادمانه» و «کیفر» در کنار هم، تضادی قدرتمند و عبرتآموز خلق میکند. این زن نماد نفسی است که با تقلید کورکورانه و بدون معرفت واقعی، به دنبال لذتی آنی میرود اما در نهایت، جزای کار خود را به شکلی وحشتناک میبیند. عبارت «لاجرم کیفر چشید» تأکید میکند که این نتیجه، قطعی و گریزناپذیر بود. هر عملی که بر پایهٔ دانش ناقص و شهوت خالص بنا شود، سرانجامی جز تباهی و مجازات ندارد. این بیت مقدمهای است برای شرح مرگ فجیع او که نتیجهٔ مستقیم نادیده گرفتن جزئیات و حقایق پنهان است.
- فرو بست
- از داخل بست، قفل کرد
- لاجرم
- ناگزیر، ناچار، بیشک
- کیفر
- مجازات، سزا، جزا
Discussion — Ask about this beyt — answered from the Masnavi, every verse cited
Your conversation stays on this device unless you share it.
What readers asked0
No questions shared yet — yours could be the first.