Oku› Defter 5› Cariyenin hanımın eşeğiyle şehvetini gidermesi ve eşeği keçi ve ayı gibi insanî şehvetini gidermeye alıştırması, ve eşeğin uzvuna bir kabak takması ki haddini aşmasın. Hanım bunu fark etti ama kabağın detayını görmedi. Cariyeyi bahane ederek uzak bir yere gönderdi ve eşekle kabaksız birleşti ve rezillikle helak oldu. Cariye geç vakitte geri döndü ve şöyle feryat etti: “Ey canım ve ey gözümün nuru, uzvu gördün de kabağı görmedin. Zikri gördün de diğerini görmedin.” “Her eksik lanetlenmiştir” yani her eksik görüş ve anlayış lanetlenmiştir; aksi halde cisim olarak zahiri eksikler rahmet olunmuşlardır, lanetlenmiş değil. “Köre günah yoktur” (Nur, 61) ayetini oku, günahı reddetmiş ve laneti, azabı ve gazabı reddetmiştir.› Beyit 1422
M5:1422 — ای بسا زراق گول بیوقوف / از ره مردان ندیده غیر صوف
M5:1422
Anlam · به زبانِ تو — Kendi dilin · AI
بسیاری از مدعیان ریاکار و نادان، از طریقت و سلوک معنوی فقط ظواهر و آداب بیرونی آن مانند لباس پشمینه (خرقه) را میبینند و از حقیقت و باطن آن بیخبرند.
این بیت، داستان کنیزک و خاتون را به یک نتیجهگیری کلی و اخلاقی پیوند میزند. همانطور که خاتون فقط ظاهر عمل کنیزک (رابطه با خر) را دید و از جزء حیاتی و پنهان آن (کدو) غافل ماند و هلاک شد، بسیاری از سالکان دروغین نیز در مسیر معنوی، تنها به ظواهر امر توجه میکنند.
مولانا میگوید این افراد «زراق» (ریاکار) و در عین حال «گول» (فریبخورده) هستند. آنها با تقلید از ظواهر مردان حق، مانند پوشیدن «صوف» (لباس پشمی که نماد صوفیان بود)، دیگران و خودشان را فریب میدهند. آنها گمان میکنند که معنویت همین پوستین و آداب ظاهری است و از حقیقت و باطن «راه مردان» که همان تحول درونی، صدق و معرفت است، هیچ درک و تجربهای ندارند. این بیت هشداری است دربارهٔ خطر اکتفا به صورت و غفلت از معنا، که میتواند به هلاکت معنوی منجر شود.
- زراق
- ریاکار، فریبکار، کسی که به ظاهر خود را نیکوکار نشان میدهد.
- گول
- فریبخورده، سادهلوح، احمق.
- بیوقوف
- ناآگاه، بیخبر، کسی که به عمق مسائل پی نمیبرد.
- ره مردان
- راه و روش مردان خدا؛ طریقت و سلوک عرفانی.
- صوف
- پشم، لباس پشمی. در اینجا نماد لباس و ظواهر اهل تصوف است.
Discussion — Ask about this beyt — answered from the Masnavi, every verse cited
Your conversation stays on this device unless you share it.
What readers asked0
No questions shared yet — yours could be the first.