Oku› Defter 5› Dört kuşu kendine alıp onları kendine alıştır ayetinin tefsiri› Beyit 47
M5:47 — یک زمان نبود معطل آن گَلو / نشنود از حکم جز امر کُلوا
M5:47
Anlam · به زبانِ تو — Kendi dilin · AI
این بیت، طبیعت سیریناپذیر حرص را توصیف میکند که همواره در حال بلعیدن است و به هیچ فرمان دیگری جز ارضای بیوقفهٔ خود توجهی ندارد.
این بیت در ادامهٔ تمثیل چهار مرغ نفس است که مولانا برای تفسیر آیهٔ «خُذْ أَرْبَعَةً مِنَ الطَّيْرِ» (بقره: ۲۶۰) به کار میبرد. در این تمثیل، «اردک» (بط) نماد «حرص» است. بیت پیشین توضیح داد که اردکِ حرص، همچون جویندهٔ گنج، مدام نوکش را در خاک فرو میبرد تا چیزی بیابد.
این بیت، آن تصویر را کامل میکند: گلوی این اردک (یعنی طبیعتِ حرص) یک لحظه هم آرام و قرار ندارد و از کار نمیایستد. از میان تمام احکام و فرمانهای الهی، گویی فقط یک امر را شنیده و به آن عمل میکند: «کُلوا» یعنی «بخورید». این اشارهای است به آیهٔ «كُلُوا وَاشْرَبُوا» (بخورید و بیاشامید) که در قرآن آمده، اما حرص آن را از معنای اصلیاش تهی کرده و به مجوزی برای مصرفگرایی سیریناپذیر تبدیل کرده است. در واقع، فرد حریص، تمام دین و معنا را بهانهای برای بلعیدن بیشتر دنیا میکند و گوشش به روی هر پیام معنوی دیگری بسته است.
- معطل
- بیکار، بیحرکت، منتظر
- گَلو
- گلو، حلق
- حکم
- فرمان، دستور (در اینجا مقصود احکام الهی است)
- کُلوا
- بخورید (فعل امر جمع در زبان عربی)
Discussion — Ask about this beyt — answered from the Masnavi, every verse cited
Your conversation stays on this device unless you share it.
What readers asked0
No questions shared yet — yours could be the first.