M2:1641 — گفت زین دو چشمهٔ چشم ای شقی / با تبر نوری بر آر ار صادقی

این بیت، نقطه‌ی اوج داستان مرد فیلسوفی است که به آیات قرآن کفر می‌ورزد. او با شنیدن آیه‌ای که قدرت خدا را در خشکاندن چشمه‌ها بیان می‌کند، با تکبر می‌گوید: «ما با بیل و کلنگ آب را دوباره بیرون می‌آوریم.» پاسخی که دریافت می‌کند، نه در بیداری و بحث، که در خواب و از طریق یک تجربه‌ی درونی است. در رؤیا، مردی الهی او را با سیلی کور می‌کند و سپس با کلماتی برنده، ناتوانی‌اش را به رخش می‌کشد.

مولانا با ظرافت، چشم را به «چشمه» تشبیه می‌کند که منبع آب (اشک) و نور (بینایی) است. همان‌طور که فیلسوف ادعا می‌کرد می‌تواند آب را از چشمه‌ی خشک‌شده بیرون بکشد، اکنون به او گفته می‌شود که نور را از «چشمه‌ی چشم» خود که خشکیده، بیرون بکشد. این کنایه، غرور عقل‌گرایی مادی را هدف می‌گیرد که تصور می‌کند با ابزار فیزیکی («تبر») می‌تواند بر همه چیز، حتی امور معنوی و الهی مانند نور بینایی، مسلط شود. این بیت نشان می‌دهد که قدرت حقیقی از جای دیگری سرچشمه می‌گیرد و ابزارهای مادی در برابر اراده‌ی الهی، کارایی ندارند.