پڑھیے› دفتر ۲› عمر رضی اللہ عنہ کے زمانے میں اس شخص کا خیال کو ہلال سمجھنا› بیت ۱۲۵
M2:125 — بر سر اغیار چون شمشیر باش / هین مکن روباهبازی شیر باش
M2:125
معنی و شرح · به زبانِ تو — آپ کی زبان · AI
در مقابل کسانی که تو را از راه حق دور میکنند، قاطع و سرسخت باش و به جای فریبکاری و ضعف، شجاعت و صلابت شیر را در پیش بگیر.
این بیت در ادامهٔ نصیحت مولانا برای اصلاح نفس و همراهی با «راستان» آمده است. مولانا از سالک میخواهد که در برابر «اغیار» یعنی هر آنچه غیر از خداست و انسان را از مسیر معنوی بازمیدارد، موضعی قاطع و شفاف داشته باشد. این «اغیار» میتوانند وسوسههای نفسانی، تعلقات دنیوی یا افراد گمراه باشند.
مولانا دو تصویر حیوانی را در برابر هم قرار میدهد: روباه و شیر. «روباهبازی» نماد حیلهگری، ترس، دو رویی و تلاش برای به دست آوردن منافع کوچک از راههای نادرست است. در مقابل، «شیر» نماد شجاعت، قدرت، صراحت و استواری در راه حق است. پیام این است که در امور معنوی، سازشکاری و مکر جایی ندارد. باید مانند شیر، با شهامت و آشکارا از حریم حقیقت دفاع کرد و با هر آنچه بیگانه با آن است، چون شمشیر، قاطعانه برخورد کرد.
- اغیار
- جمع «غیر»؛ بیگانگان، نامحرمان، هر آنچه جز خداست و مانع راه حق است.
- هین
- حرف تنبیه؛ آگاه باش، هان، بدان.
- روباهبازی
- حیلهگری، مکر، فریبکاری.
Discussion — Ask about this beyt — answered from the Masnavi, every verse cited
Your conversation stays on this device unless you share it.
What readers asked0
No questions shared yet — yours could be the first.