پڑھیے› دفتر ۲› عمر رضی اللہ عنہ کے زمانے میں اس شخص کا خیال کو ہلال سمجھنا› بیت ۱۲۶
M2:126 — تا ز غیرت از تو یاران نسکلند / زانکه آن خاران عدو این گلند
M2:126
معنی و شرح · به زبانِ تو — آپ کی زبان · AI
با دشمنان راه و بیگانگان قاطعانه رفتار کن تا یاران و هممسلکانت به خاطر غیرت دینی از تو نرنجند و دلسرد نشوند، زیرا آن بیگانگان دشمن این دوستان هستند.
این بیت در ادامهی دستور قاطعیت در برابر «اغیار» (بیگانگان و نامحرمان راه) آمده است. مولانا دلیلی روانشناختی و اجتماعی برای این سختگیری ارائه میدهد: اگر رهبر یا سالک راه با دشمنان و مخالفان با نرمی و مهربانی رفتار کند، یاران و دوستان همدل او که شاهد این صحنه هستند، دچار حس «غیرت» میشوند. این غیرت نوعی تعصب و حساسیت مقدس برای حفظ حریم ارزشها و جامعهی ایمانی است. آنها با خود میگویند: «چرا با دشمنان ما و حقیقت، اینگونه از روی لطف رفتار میشود؟» این احساس میتواند باعث دلسردی، رنجش و در نهایت جدایی و «گسستن» آنها از جمع شود.
مولانا سپس با استعارهای روشن، این رابطه را توضیح میدهد: یاران و اهل دل همچون «گل» لطیف و ارزشمندند و اغیار و مخالفان مانند «خار» هستند. همانطور که خار ذاتاً دشمن و آزاردهندهی گل است، بیگانگان راه نیز دشمنان ذاتی دوستان حق هستند. بنابراین، مدارا با خار به معنای خیانت به گل است. این سختگیری نه از روی کینهتوزی شخصی، بلکه برای محافظت از «گلستان» یا همان جامعهی معنوی و حفظ انسجام و روحیهی یاران است.
- غیرت
- تعصب، حمیت، رشک بردن برای حفظ حریم و ارزشها
- نسکلند
- جدا نشوند، نگسلند، نرنجند
- خاران
- خارها، استعاره از بیگانگان و دشمنان
- عدو
- دشمن
Discussion — Ask about this beyt — answered from the Masnavi, every verse cited
Your conversation stays on this device unless you share it.
What readers asked0
No questions shared yet — yours could be the first.