M5:1365 — ای بسا سرمست نار و نارجو / خویشتن را نور مطلق داند او

این بیت یک نتیجه‌گیری کلی از داستان کنیزک و خاتون است. خاتون، که از شهوت «سرمست» شده بود، عمل حیوانی و مهلک خود را لذتی بزرگ و روشن می‌دید. مولانا این حالت را به یک اصل کلی تعمیم می‌دهد: شهوت و امیال نفسانی، همچون آتشی (نار) هستند که انسان را به سوی خود می‌کشند. اما فردی که اسیر این امیال است، به دلیل کوری باطنی، این آتش ویرانگر را با نور حقیقت (نور مطلق) اشتباه می‌گیرد.

این «سرمستی» حالتی از خودفراموشی و غفلت است که در آن، فرد قدرت تشخیص درست از غلط را از دست می‌دهد. او نه تنها به دنبال آتش می‌رود («نارجو»)، بلکه با غرور و جهل، این مسیر هلاکت‌بار را عینِ کمال و روشنایی می‌داند. این بیت به زیبایی، وارونگی ادراک در فردی که تحت سلطه‌ی نفس اماره است را به تصویر می‌کشد؛ جایی که زشت‌ترین چیزها (آتش جهنم) در نظرش زیباترین جلوه می‌کند (نور مطلق). این همان خطای دیدی است که خاتون مرتکب شد: او لذت آنی را دید اما کدو، یعنی عامل نجات و جنبه‌ی پنهان و خطرناک ماجرا را ندید.