O'qish› Daftar 5› Sunniy mo'minning kofir jabriyga javobi va bandaning ixtiyorini isbotlashda dalil keltirishi. Sunnat payg'ambarlarning (ularga salom bo'lsin) oyoqlari bilan bosilgan, yorib o'tilgan yo'ldir. Bu yo'lning o'ng tomonida jabr sahrosi bor, u yerda inson o'zida ixtiyor ko'rmaydi va buyruq hamda qaytariqni inkor qiladi va ta'vil qiladi. Buyruq va qaytariqni inkor qilish jannatni inkor qilishni keltirib chiqaradi, chunki u buyruqlarga itoat qiluvchilarning mukofotidir, do'zax esa buyruqlarga qarshi chiquvchilarning mukofotidir. Boshqasini aytmayman, chunki aqlliga ishora kifoya. Bu yo'lning chap tomonida esa qadar sahrosi bor, u yerda ijodkorning qudratini maxluqning qudratiga mag'lub deb biladi va o'sha jabriy majusiy sanab o'tgan fasodlar undan kelib chiqadi.› Bayt 2992
M5:2992 — آن گرفتی آنِ ما انداختی / حقِ خدمت‌های ما نشناختی
M5:2992
Ma'no · به زبانِ تو — Sizning tilingiz · AI
فرشته خطاب به انسان می‌گوید: تو وسوسه‌های شیطان را انتخاب کردی و پندهای ما را نادیده گرفتی و این‌گونه حق دوستی و راهنمایی ما را به جا نیاوردی.
این بیت بخشی از گفتگوی فرشته با انسان در روز قیامت است. در این صحنه، پرده‌ها کنار رفته و انسان با دو گروهی که در زندگی دنیوی او را به دو مسیر متفاوت دعوت می‌کردند، روبرو می‌شود: فرشتگان و شیاطین.
فرشته به انسان یادآوری می‌کند که آن‌ها (فرشتگان) دوستان واقعی و خیرخواه او بوده‌اند و از زمان پدرش آدم، به او خدمت کرده‌اند. در مقابل، شیاطین دشمنان دیرینه‌ی او بوده‌اند. سپس با لحنی گله‌آمیز می‌گوید: «تو با وجود این تاریخچه‌ی روشن، دعوت آن گروه (شیاطین) را پذیرفتی و راهنمایی و خدمت ما را کنار گذاشتی و حق دوستی و خیرخواهی ما را ادا نکردی.»
این بیت در دل بحث بزرگتری درباره‌ی «اختیار» انسان قرار دارد. مولانا نشان می‌دهد که هم دعوت به خیر (از سوی فرشته) و هم وسوسه به شر (از سوی شیطان) تنها «عرضه» و «پیشنهاد» هستند. این انسان است که با اختیار خود یکی را برمی‌گزیند و مسئولیت این انتخاب با خود اوست. گله‌ی فرشته در واقع تأکیدی بر همین قدرت انتخاب و مسئولیت ناشی از آن است.
- آن
- در اینجا به معنای «آن پیشنهاد» یا «آن گروه» (اشاره به وسوسه‌های شیطان).
- آنِ ما
- آنچه از آنِ ماست، پیشنهاد و راهنمایی ما (فرشتگان).
- انداختی
- رها کردی، دور انداختی، نادیده گرفتی.
- حقِ خدمت
- ارزش و حرمت خدمت، پاداش و قدرشناسی در برابر خدمت.
Discussion — Ask about this beyt — answered from the Masnavi, every verse cited
Your conversation stays on this device unless you share it.
What readers asked0
No questions shared yet — yours could be the first.