M1:1210 — جمله مرغان ترک کرده چیک چیک / با سلیمان گشته اَفْصَحُ مِنْ اَخیک

این بیت در داستان گردهمایی پرندگان نزد حضرت سلیمان قرار دارد. مولانا صحنه‌ای را توصیف می‌کند که در آن، پرندگان به محض یافتن یک «هم‌زبان» و «محرم» واقعی، یعنی سلیمان، از سطح ارتباطی غریزی و روزمره‌ی خود فراتر می‌روند.

«چیک چیک» نماد همان صدای عادی و بی‌شکل پرندگان است که برای دیگران قابل فهم نیست. اما در محضر سلیمان، این صداها به کلامی روشن و فصیح (اَفْصَحُ مِنْ اَخیک) تبدیل می‌شود. این دگرگونی نشان می‌دهد که حضور یک مخاطبِ همدل و فهیم، ظرفیت‌های پنهان وجود را آشکار می‌سازد و کلام را از سطح غریزه به سطح معنا ارتقا می‌دهد.

مولانا بلافاصله پس از این بیت، به اصل موضوع می‌پردازد: «همزبانی خویشی و پیوندی است». او از این داستان نتیجه می‌گیرد که ارتباط حقیقی و عمیق، نیازمند فهم متقابل است. بدون این فهم، فرد حتی در میان هم‌نوعان خود نیز تنها و در «بند» است. این بیت مقدمه‌ای است برای رسیدن به ایده‌ی کلیدی «همدلی» که از «همزبانی» برتر است.