閱讀› 卷 1› 闡釋聖訓:「在你們生命的日子裡,你們的主有許多恩賜,你們應當去爭取。」› 詩聯 1984
M1:1984 — این نه آن جانست کافزاید ز نان / یا گهی باشد چنین گاهی چنان
M1:1984
含義 · به زبانِ تو — 您的語言 · AI
روح الهی که از آن سخن میگوییم، با روح حیوانی و نفسانی تفاوت دارد؛ این روح با غذای مادی فربه نمیشود و دچار نوسانات و تغییر حال نیست.
مولانا در ابیات پیشین، «جان» را فراتر از تقسیمبندیهای جنسیتی (مذکر و مؤنث) و مادی (خشک و تر) معرفی کرده است. این بیت همان ایده را ادامه میدهد و تمایزی کلیدی میان دو نوع «جان» یا روح برقرار میکند:
-
جان حیوانی (نفس): این همان نیروی حیاتی است که با غذای مادی مانند نان تقویت میشود و زنده میماند. ویژگی اصلی این جان، تغییر و نوسان است؛ «گاهی چنین، گاهی چنان». یعنی تحت تأثیر عوامل بیرونی و درونی، احوالش دائماً دگرگون میشود: گاهی شاد است و گاهی غمگین، گاهی قوی و گاهی ضعیف.
-
جان الهی (روح): این همان حقیقتی است که مولانا آن را مخاطب قرار میدهد. این روح از عالم امر است و نیازی به غذای مادی ندارد. بلکه قوت آن از معرفت و عشق الهی است. مهمتر از آن، این جان دچار تلون و دگرگونی نیست. ثبات و پایداری از صفات آن است، زیرا به منبعی ابدی و بیتغییر متصل است. این همان «نفحه» یا دم الهی است که در حدیث به آن اشاره شده و سالک باید خود را در معرض آن قرار دهد.
بنابراین، مولانا تأکید میکند که وقتی از «جان» در معنای عرفانی صحبت میکنیم، منظورمان آن بخش از وجود انسان است که از عالم ماده فراتر رفته و اسیر تغییرات و نیازهای جسمانی نیست.
- جانست
- جان است، روح است
- کافزاید
- که افزایش یابد، که رشد کند
- ز نان
- از نان، به وسیلهی نان و غذای مادی
- گهی
- گاهی، بعضی وقتها
討論 — 就此詩節提問——答案源自《瑪斯納維》,每節詩句皆有引證
除非您分享,否則您的對話僅會留在此裝置上。
讀者們的提問0
尚無分享的提問——您的提問或可為濫觴。