M1:2014 — گر تو خود را پیش و پس داری گمان / بستهٔ جسمی و محرومی ز جان

مولانا در این بخش، تفاوت بنیادین میان «جسم» و «جان» را شرح می‌دهد. جسم، مادی و محدود به ابعاد سه‌بعدی و زمان است؛ مفاهیمی مانند «زیر و بالا» و «پیش و پس» (مصرع بعدی: M1:2015) تنها برای توصیف تن به کار می‌روند. اما «جان» یا روح، از جنس عالم معناست و در این محدودیت‌ها نمی‌گنجد.

این بیت یک هشدار است: اگر تمام درک تو از «خود» به این خلاصه شود که موجودی هستی در یک نقطه از مکان و لحظه‌ای از زمان، در واقع خود را با جسمت یکی دانسته‌ای. این همان «بستهٔ جسم بودن» است. نتیجهٔ این نگاه، محرومیت از درک حقیقتِ والاترِ جان است؛ جانی که روشن، بی‌جهت و نامحدود است.

در زمینهٔ کلی این بخش که دربارهٔ «نفحات الهی» (نسیم‌های رحمت خداوند) است، این بیت به ما می‌گوید که برای دریافت آن نسیم‌ها، باید از زندانِ تنگِ جسم و ابعاد مادی فراتر رویم. تا زمانی که در «پیش و پس» گرفتاریم، نمی‌توانیم آن حقیقت بی‌جهت را که از هر سو می‌وزد، تجربه کنیم.