M1:3221 — زان نمی‌پرد به سوی ذوالجلال / کو گمانی می‌برد خود را کمال

این بیت یکی از موانع اصلی سلوک معنوی را بیان می‌کند: پندار کمال. مولانا در ابیات قبل توضیح داده است که لازمهٔ رشد و تکامل، درک و شناخت «نقص» خود است. همان‌طور که پزشک به سراغ بیمار می‌رود و کیمیاگر به سراغ فلز پست، لطف و کمال الهی نیز متوجه کسی می‌شود که به نیاز و کاستی خود آگاه است. کسی که نقص خود را بشناسد، با تمام توان به سوی کمال می‌تازد.

این بیت، نقطهٔ مقابل آن وضعیت را ترسیم می‌کند. انسانی که از پرواز به سوی «ذوالجلال» (صاحب شکوه و عظمت، یعنی خداوند) بازمانده، علتی جز این ندارد که خود را کامل می‌پندارد. این گمان باطل و غرور، مانند لنگری است که روح را در جای خود میخکوب می‌کند و مانع از حرکت و اوج‌گرفتن آن می‌شود. این فرد چون نیازی در خود احساس نمی‌کند، تلاشی هم برای رفع آن نمی‌کند و در نتیجه از سفر روحانی باز می‌ماند. مولانا در ابیات بعدی، این «پندار کمال» را بدترین بیماری روح و علت سقوط ابلیس معرفی می‌کند که گفت «من بهترم».