閱讀› 卷 1› 闡述大臣在這計謀中的損失› 詩聯 554
M1:554 — از سبب سوزیش من سوداییم / در خیالاتش چو سوفسطاییم
M1:554
含義 · به زبانِ تو — 您的語言 · AI
وقتی میبینم که خداوند چگونه قوانین عادی علت و معلول را در هم میشکند، چنان سرگشته و حیران میشوم که مانند سوفسطائیان، درک خود از واقعیت را از دست میدهم و همه چیز را خیال میپندارم.
این بیت اوج حیرت مولانا در برابر قدرت مطلق خداوند را بیان میکند. در ابیات قبل، او نمونههایی از «سببسوزی» خداوند را برمیشمرد: تبدیل زهر به شربت، آتش به گلستان برای ابراهیم، و کینه به مهر. «سببسوزی» یک اصطلاح عرفانی به معنای قدرت خداوند در برهم زدن زنجیرهی عادی علت و معلول است. او نیازی به اسباب و وسایل ندارد و میتواند نتیجه را مستقیماً و حتی برخلاف انتظار خلق کند.
مولانا میگوید این قدرت شگفتانگیز، او را «سودایی» و دیوانهوار کرده است. عقل او که به دنبال منطق و سببیت است، در برابر این قدرت مطلق کارایی خود را از دست میدهد. در نتیجه، او خود را به «سوفسطایی» تشبیه میکند. سوفسطائیان (Sophists) فلاسفهای بودند که وجود حقیقت عینی را انکار میکردند و همه چیز را حاصل پندار و خیال میدانستند. مولانا نیز در برابر این قدرت خیالآفرین و حقیقتساز خداوند، احساس میکند که درک عادیاش از واقعیت متزلزل شده و نمیتواند میان حقیقت و خیال تمایز قائل شود. این حیرتی مقدس است که عارف را به ورای منطق عقل جزئی میبرد.
- سبب سوزی
- بیاثر کردن علتها، برهم زدن قانون علت و معلول توسط قدرت الهی
- سودایی
- شیدا، مجنون، عاشق شوریده، سرگشته
- خیالاتش
- اشاره به قدرت خیالانگیز و وهمآفرین خداوند که میتواند آنچه را که نیست، واقعی بنمایاند.
- سوفسطایی
- پیرو مکتب سوفسطائیان؛ کسی که حقیقت عینی را انکار میکند و همه چیز را پندار میداند.
討論 — 就此詩節提問——答案源自《瑪斯納維》，每節詩句皆有引證
除非您分享，否則您的對話僅會留在此裝置上。
讀者們的提問0
尚無分享的提問——您的提問或可為濫觴。