M2:1722 — جامه‌ات شویم شپشهاات کُشم / شیر پیشت آورم ای محتشم

هذا البيت جزء من مناجاة راعٍ بسيط يخاطب الله بلغة حبه الوحيدة التي يعرفها: لغة الخدمة المادية الملموسة. يتخيل الله كشخص عظيم (محتشم) لكنه في حاجة إلى رعاية، فيعرض عليه أن يغسل ثيابه، وينظفها من القمل، ويحضر له الحليب الطازج.

تكمن أهمية هذا التعبير في بساطته وصدقه المطلق. لا يستخدم الراعي أي مصطلحات لاهوتية أو مفاهيم مجردة، بل يصبّ شوق قلبه في أفعال مادية مباشرة. يرى موسى في هذا الكلام كفرًا وتجسيمًا، لكن القصة بأكملها تهدف إلى بيان أن الله ينظر إلى حرارة القلب وصدق النية، لا إلى صواب الصيغة اللاهوتية. إن حب الراعي، على سذاجته، هو عين العبادة في نظر الرومي.

این بیت بخشی از مناجات عاشقانه‌ی چوپانی ساده‌دل با خداوند است. او خدا را موجودی انسانی و شبیه به خود تصور می‌کند و از سر صدق و صفا، خالصانه‌ترین خدماتی را که بلد است به معشوقش عرضه می‌کند. این خدمات، مانند شستن لباس، کشتن شپش و آوردن شیر، کارهایی هستند که در زندگی روزمره‌ی یک چوپان، نهایت محبت و مهمان‌نوازی محسوب می‌شوند.

مولانا با این تصویرسازی، تضادی عمیق میان «عشق» و «معرفت» ظاهری ایجاد می‌کند. از دیدگاه موسی که نماینده‌ی شریعت و الهیات رسمی است، این سخنان کفرآمیز و مصداق «تجسیم» (جسمانی دانستن خدا) است. اما از دیدگاه عرفانی مولانا، این کلمات بیانگر اوج محبت و نزدیکی‌ای است که چوپان با خدا احساس می‌کند. زبان او زبان عشق است، نه زبان کلام و فلسفه. خداوند در ادامه‌ی داستان، به موسی عتاب می‌کند که چرا بنده‌ی عاشق او را رنجانده است، زیرا «ما برون را ننگریم و قال را / ما درون را بنگریم و حال را». ارزش این مناجات در «حال» و صداقت گوینده‌ی آن است، نه در درستی یا نادرستی کلامی آن.