閱讀 卷 2 宣告官員在城中宣告破產的法官 詩聯 596

M2:596 — آدمی را فربهی هست از خیال / گر خیالاتش بود صاحب‌جمال

آدمی را فربهی هست از خیالگر خیالاتش بود صاحب‌جمال
✦ 以your language呈現此詩聯

M2:596

❋ ❋ ❋

شرحِ سروش — 摘自他的瑪斯納維講座錄音

عبدالکریم سروش از درس‌گفتارهای مثنوی

شرح

جلسهٔ 33 — [00:07:53] خیالات به عنوان دشمن اصلی و غذای روح

این خیالات همون دشمن اصلی آدم‌اند و این اندیشه‌های باطلی که ما چنان به اینها خو گرفتیم که خوراک ما شدن و تغذیه می‌کنیم از اونها. و جاهای دیگه مولوی داره، می‌گوید که:

وقتی که خیالات زیبا داره با خودش، قوت می‌گیره، لذت می‌بره، غذا می‌خوره از اونها، تغذیه می‌کنه هر روز. شما با خودتون گاهی قرار بگذارید برای چند لحظه فکر نکنید، هیچ خیالی نکنید. مثل یه آدم گرسنه می‌شید و این تجربه نیکویی‌ست که هر کسی باید بکنه. خیلی مایلید زود یه فکری، خیالی، ولو باطل، بیهوده پیدا کنید، بخورید، بجوید تا گرسنگی رو از میان بردارید. ما شبانه‌روز بیش از اکسیژنی که می‌خوریم، خیال می‌خوریم، فکر می‌خوریم. حتی در خواب هم خب این خیالات وقتی هجوم می‌آرن به ما و به سراغ ما میان، اونجا هم به صورت رویا در میان. رویاهای نیک، رویاهای بد و بازم ما رو تغذیه می‌کنن، ما رو فربه می‌کنن.


جلسهٔ 33 — [00:07:53] خیالات به عنوان دشمن اصلی و غذای روح

وقتی که خیالات زیبا داره با خودش، قوت می‌گیره، لذت می‌بره، غذا می‌خوره از اونها، تغذیه می‌کنه هر روز. شما با خودتون گاهی قرار بگذارید برای چند لحظه فکر نکنید، هیچ خیالی نکنید. مثل یه آدم گرسنه می‌شید و این تجربه نیکویی‌ست که هر کسی باید بکنه. خیلی مایلید زود یه فکری، خیالی، ولو باطل، بیهوده پیدا کنید، بخورید، بجوید تا گرسنگی رو از میان بردارید. ما شبانه‌روز بیش از اکسیژنی که می‌خوریم، خیال می‌خوریم، فکر می‌خوریم. حتی در خواب هم خب این خیالات وقتی هجوم می‌آرن به ما و به سراغ ما میان، اونجا هم به صورت رویا در میان. رویاهای نیک، رویاهای بد و بازم ما رو تغذیه می‌کنن، ما رو فربه می‌کنن.

و اگر هم خیالات بدی داشته باشه، به قول مولانا او رو لاغر می‌کنه. باری، فکر دیگه در اصطلاح. حالا این فکرا اگر یا خیالات اگر قوت بگیرند و بالاتر برن، بیماری هم می‌تونن برای آدمی بیارن و هزار چیز دیگری که از او خبر داریم.


جلسهٔ 33 — [01:07:39] پرسش و پاسخ: تفاوت خیال و هوا، و ماهیت معاد

بعد حالا اونا گفتن خب پس این شیر و انگبین که می‌گن تو بهشت هست و این حوریا، اونا می‌گن همه اینا خیالیه. بعد یکی از علما دیدم نوشته بود آخرش اینا خیالی شد؟ ما این همه زحمت کشیدیم، این همه حج رفتیم، ریاضت کشیدیم، آخرش یه مشت خیال تحویل ما می‌دن؟ ولی خیال، همون‌طور که مولوی گفت:

ما اصلاً خوراکمون خیاله. ما یادمون رفته. این دنیا تا چیزی بدل به خیال نشه، در ما اثر نمی‌ذاره. یعنی یه شیری رو که شما می‌خوری، تبدیل به یه لذتی می‌شه که این لذت ذهنی‌ست، یعنی درک می‌شود این لذت. بنابراین تا به خیال نرسه، شما چیزی حالیتون نیست. ولو اون شیر، اون خوشی، اون حوری فرض کن اون گوشه‌ها باشه، به بنده و شما چه ربطی داره؟ از وقتی داخل وجود ما شد، یعنی مدرک ما قرار گرفت، وقتی که وارد عالم خیال، عالم ذهن شد، تازه اثر خودش رو گفت:

به زبانِ تو — 您的語言 · AI

討論 — 就此詩節提問——答案源自《瑪斯納維》,每節詩句皆有引證

除非您分享,否則您的對話僅會留在此裝置上。

讀者們的提問

尚無分享的提問——您的提問或可為濫觴。