閱讀› 卷 5› 詮釋「取四隻鳥，使它們歸順於你」› 詩聯 43
M5:43 — بط و طاوسست و زاغست و خروس / این مثال چار خُلق اندر نفوس
M5:43
含義 · به زبانِ تو — 您的語言 · AI
این بیت چهار پرنده (اردک، طاووس، کلاغ و خروس) را به عنوان نماد چهار صفت و خصلت ناپسند در نفس انسان معرفی میکند.
مولانا در اینجا تفسیر عرفانی خود از آیه «چهار پرنده را بگیر و به سوی خود متمایل گردان» (قرآن ۲:۲۶۰) را آغاز میکند. در این آیه، خداوند به ابراهیم (ع) فرمان میدهد که برای درک حقیقت معاد، چهار پرنده را بگیرد، سر ببرد و سپس بخواند تا زنده شوند. مولانا این چهار پرنده را نه موجوداتی بیرونی، بلکه چهار خصلت ویرانگر در درون نفس انسان میداند که سالک باید آنها را «سر ببرد» یعنی مهار کند و سپس در راه حق «زنده کند» یعنی تعالی بخشد.
این بیت به طور مشخص این چهار پرنده را نام میبرد: اردک (بط)، طاووس، کلاغ (زاغ) و خروس. اینها صرفاً حیوان نیستند، بلکه نمادهای دقیق چهار «خُلق» یا ویژگی نفسانی هستند که راه روح را میبندند. در ابیات بعدی، مولانا هر یک را رمزگشایی میکند: اردک نماد حرص است، خروس نماد شهوت، طاووس نماد جاهطلبی و خودنمایی، و کلاغ نماد آرزوهای دور و دراز دنیوی.
بنابراین، این بیت مقدمهای است برای یک تمثیل روانشناختی و عرفانی. مولانا به ما میگوید که برای رسیدن به حیات معنوی، ابتدا باید این چهار «مرغ فتنهجو» را در درون خود بشناسیم و سپس آنها را قربانی کنیم تا از اسارتشان آزاد شویم.
- بط
- اردک، مرغابی
- زاغ
- کلاغ
- خُلق
- خوی، سرشت، صفت باطنی
- نفوس
- جمعِ نَفْس؛ جانها، روانها، خودها
討論 — 就此詩節提問——答案源自《瑪斯納維》，每節詩句皆有引證
除非您分享，否則您的對話僅會留在此裝置上。
讀者們的提問0
尚無分享的提問——您的提問或可為濫觴。