閱讀 卷 6 花拉子模沙(Khwarazmshah)陛下在巡遊隊伍中看到一匹非常稀有的駿馬,國王的心為其美麗和矯健所吸引。伊瑪德·穆爾克(Imad-ul-Mulk)卻讓國王對這匹馬的熱情降溫,國王因此選擇了他的看法。正如哈基姆(Hakim)所說:‘當嫉妒的舌頭變為奴隸販子,你就會遇到一個用粗麻布製成的約瑟夫。’由於約瑟夫的兄弟們嫉妒地從中作梗,使得他在買家心中的巨大魅力被掩蓋,顯得醜陋,以至於‘他們對他感到厭棄。’ 詩聯 3379

M6:3379 — از زن و زر و عقارم صبر هست / این تکلف نیست نی تزویریست

از زن و زر و عقارم صبر هستاین تکلف نیست نی تزویریست
✦ 以your language呈現此詩聯

M6:3379

❋ ❋ ❋

شرحِ سروش — 摘自他的瑪斯納維講座錄音

عبدالکریم سروش از درس‌گفتارهای مثنوی ↗

این متن بر پایهٔ سخنرانی‌های ضبط‌شدهٔ دکتر سروش دربارهٔ مثنوی بازنویسی شده است. بازبینی نهایی توسط ایشان انجام نشده.

ترجمه و معنا

ترجمه به فارسی روان: از همسر و دارایی و املاکم می‌توانم چشم بپوشم؛ بر آنها صبر دارم. این سخن از روی تعارف و ریا نیست. معنا: این بیت بیانگر نهایت صداقت یک عاشق است که می‌گوید حاضر است تمام مادیات زندگی‌اش را فدا کند، اما از معشوق خود (در اینجا اسب که نماد معشوق است) دست نکشد.

شرح

این بیت، از زبان امیری بیان می‌شود که در داستان عمادالملک، به خاطر نجات اسب خود، دست به دامان شفاعت وزیر می‌برد. آنچه مولانا در اینجا به تصویر می‌کشد، عمق و شدت یک دلبستگی است که فراتر از تعلقات معمول و رایج دنیوی می‌رود. «زن و زر و عقار» در اینجا نماد و خلاصهٔ همهٔ آن چیزهایی است که انسان‌ها به طور معمول به آن دل می‌بندند و حاضر نیستند از آن بگذرند. امیر با قاطعیت و صدق تمام می‌گوید که صبر بر اینها برایش ممکن است؛ یعنی می‌تواند از همسر، ثروت و املاکش دست بکشد. این سخن، آن‌گونه که مولانا تصریح می‌کند، «تکلف نیست نی تزویری است»؛ یعنی نه تعارف است و نه ریا. این نشان‌دهندهٔ خلوص نیت و اراده‌ای راسخ است که کم‌نظیر است. مولانا با ظرافت، این خلوص را با دعوت به «امتحان کن امتحان، گفت و قدم» به اوج می‌رساند. این یعنی: اگر به صدق گفته‌های من شک داری، مرا بیازما، چه در کلام و چه در عمل. این بیت گویای آن است که دلبستگی واقعی، حتی اگر به موجودی زمینی مانند اسب باشد، می‌تواند چنان ریشه‌دار شود که ارزش تمام دنیا را در نظر عاشق کم‌رنگ کند. این تصویری است از مراتب عشق و فداکاری، حتی اگر موضوع آن در نگاه اول مادی جلوه کند. در سنت عرفانی، رهایی از این تعلقات دنیوی، از شروط اساسی رسیدن به کمال و اتصال به حقیقت والاتر است. مولانا اینجا با مثال یک دلبستگی زمینی، مراتب آمادگی برای این رهایی را به ما می‌آموزد. این داستان، مثال روشنی است از اینکه چگونه مولانا از وقایع ظاهراً عادی و زمینی برای بیان حقایق عمیق‌تر روحی و معنوی بهره می‌برد.

نکات کلیدی

  • خلوص نیت و صداقت بی‌تکلف در ابراز دلبستگی.
  • آمادگی برای قربانی کردن تعلقات دنیوی در راه یک عشق عمیق.
  • سنجش تعهد و صداقت در عمل و گفتار (امتحان کن امتحان، گفت و قدم).
  • اشیاء دنیوی می‌توانند نمادی از دلبستگی‌های عمیق‌تر باشند.
  • عشق راستین فراتر از تعلقات متعارف مادی است.

Sources: d6-s75 · 01:20:29

به زبانِ تو — 您的語言 · AI

討論 — 就此詩節提問——答案源自《瑪斯納維》,每節詩句皆有引證

除非您分享,否則您的對話僅會留在此裝置上。

讀者們的提問

尚無分享的提問——您的提問或可為濫觴。