阅读› 卷 1› 阐述：正如乞丐爱慷慨，爱慷慨之人，慷慨之人的慷慨也爱乞丐。如果乞丐更具耐心，慷慨之人就会上门；如果慷慨之人更具耐心，乞丐就会上门。然而，乞丐的耐心是乞丐的完美，而慷慨之人的耐心则是他的缺陷› 诗联 2754
M1:2754 — پس ازین فرمود حق در والضحی / بانگ کم زن ای محمد بر گدا
M1:2754
释义 · به زبانِ تو — 你的语言 · AI
این بیت به آیهای از قرآن اشاره میکند که در آن خدا به پیامبرش دستور میدهد با نیازمندان و درخواستکنندگان با تندی و خشونت رفتار نکند.
مولانا در این بخش از مثنوی، رابطهی میان «کَرَم» (بخشندگی) و «گدا» (نیازمند) را توضیح میدهد. او میگوید همانطور که یک چهرهی زیبا برای دیده شدن به آینه نیاز دارد، صفتِ بخشندگیِ خداوند نیز برای آنکه در جهان آشکار شود، به وجود نیازمندان محتاج است. گدا، آینهای است که در آن، زیباییِ صفتِ کرم و جود الهی منعکس میشود.
این بیت، این فکر را با استناد به قرآن کریم تقویت میکند. مولانا به سورهی «والضحی» اشاره میکند که در آن خداوند به پیامبر اسلام(ص) یادآوری میکند که خود او نیز روزی یتیم و نیازمند بوده و سپس به او فرمان میدهد: «وَ أَمَّا السَّائِلَ فَلَا تَنْهَرْ» (و اما درخواستکننده را از خود مران). مولانا این فرمان الهی را به زبان شعر بازگو میکند و میگوید «بانگ کم زن بر گدا». این «بانگ زدن» کنایه از هر نوع برخورد تند، تحقیرآمیز یا راندن نیازمند است.
بنابراین، پیام این بیت این است که احترام به نیازمند، در واقع احترام به جلوهگاهِ صفات الهی است. همانطور که کسی روی آینهای که چهرهاش را نشان میدهد «ها» نمیکند تا کدر نشود، نباید با نیازمند که آینهی بخشندگی خداست، با خشونت رفتار کرد.
- پس ازین
- به این دلیل، از این رو
- والضحی
- اشاره به سورهی نود و سوم قرآن کریم که با این کلمه آغاز میشود. به معنی «سوگند به روشنایی روز».
- بانگ زدن
- فریاد زدن، تشر زدن، با تندی سخن گفتن
Discussion — Ask about this beyt — answered from the Masnavi, every verse cited
Your conversation stays on this device unless you share it.
What readers asked0
No questions shared yet — yours could be the first.