阅读卷 1

卷 1 · 4013 联 · 172 节

دفتر اول

Book I

دیباچهٔ دفتر اوّل · عربی

بِسْمِ اللَّهِ الرَّحْمنِ الرَّحِیمِ هذا کِتابُ المثنوی وَ هُوَ اُصولُ اُصولِ اُصولِ الدّینِ فی کَشْفِ اَسرارِ الوصولِ و الیَقینِ، وَ هُوَ فِقهُ اللهِ الاَکْبَرُ وَ شَرَعُ اللهِ الاَزْهَرُ وَ بُرهانُ اللهِ الاَظْهَرُ، مَثَلُ نُورِهِ کَمِشْکاةٍ فیها مِصباحٌ یُشْرِقُ اِشراقاً اَنْوَرَ مِنَ الاصباحِ، و هُوَ جِنانُ الجَنانِ ذوالعُیونِ و الاَغْصانِ، مِنْها عَیْنٌ تُسَمَّی عِنْدَ اَبْناءِ هذا السَّبیلِ سَلْسَبیلاً وَ عِنْدَ اَصْحابِ المَقاماتِ وَ الْکَراماتِ خَیْرَ مَقاماً وَ اَحْسَنُ مَقیلاً الاَبرارُ فیهِ یَأکُلونَ و یَشْرَبونَ و الاَحرارُ مِنْهُ یَفرَحونَ وَ یَطْرَبونَ وَ هُوَ کَنیلِ مِصْرَ شرابٌ لِلصّابرینَ وَ حَسْرةٌ عَلی آلِ فِرعونَ وَ الْکافرینَ کَما قالَ تَعالی یُضِلُّ بِهِ کَثیراً وَ یَهدی بِهِ کَثیراً وَ اِنَّهُ شِفاءُ الصُّدورِ وَ جِلاءُ الاَحْزانِ وَ کَشّافُ القُرآن وَسَعَةُ الاَرْزاقِ وَ تَطییبُ الاَخْلاقِ بِاَیْدی سَفَرَةٍ کِرامٍ بَرَرَةٍ یَمْنَعونَ أنْ لایَمَسَّهُ الّا الْمُطَهَّرونَ، تَنْزیلٌ مِنْ رَبِّ العالَمین لایأتیهِ الباطِلُ مِنْ بَیْنِ یَدَیْهِ وَ لا مِنْ خَلْفِهِ وَ اللهُ یَرْصُدُهُ وَ یَرْقُبُهُ وَ هُوَ خَیْرٌ حافِظاً وَ هُوَ اَرْحَمُ الرّاحِمینَ وَ لَهُ اَلقابٌ اُخَرُ لَقَّبَهُ الله تَعالی وَ اقْتَصَرْنا عَلی هذا القَلیلِ وَ القَلیلُ یَدُلُّ عَلی الکَثیرِ وَ الجُرْعَةُ تَدُلُّ عَلی الْغَدیرِ وَ الْحَفْنَةُ تَدُلُّ عَلی الْبَیْدَرِ الکَبیر یَقُولُ الْعَبْدُ الضَّعیفُ الْمُحتاجُ اِلی رَحْمَةِ اللهِ تَعالی مُحَمَّدُ بنِ مُحَمّدِ بنِ الْحُسَینِ البَلْخی تَقَبَّلَ اللهُ مِنْهُ اِجْتَهَدْتُ فی تَطْویلِ المَنْظومِ المَثْنویّ الْمُشْتَمَل عَلی الغَرائِبِ وَ النّوادِرِ وَ غُرَرِ الْمَقالاتِ وَ دُرَرِ الدَّلالاتِ وَ طَریقةِ الزُهّادِ وَ حَدیقةِ الْعُبّادِ قَصیرةُ المَبانی کَثیرةُ الْمَعانی لاِستِدعاءِ سَیِّدی وَ سَنَدی وَ مُعْتَمَدی وَ مَکانِ الرّوحِ مِنْ جَسَدی وَ ذَخیرَةِ یَومی وَ غَدِی وُ هُوَ الشَّیْخُ قُدْوَةُ العارفینَ اِمامُ الْهُدَی وَ الیقینِ مُغیثُ الْوَری اَمینُ الْقُلوبِ وَ النُّهَی وَدیعَةُ اللهِ بَینَ خَلیقَتِهِ وَ صَفْوَتِهِ فی بَریَّتِه وَ وَصایاهُ لِنبَیِّه وَ خَبایاهُ عِنْدَ صَفیِّه، مِفْتاحُ خَزائنِ العَرشِ اَمینُ کُنوزِ الفَرشِ اَبوالفَضائل حُسامِ الحَقِّ وَ الدّینِ حَسَنُ بنِ مُحَمّدِ بنِ حَسَن اَلْمَعروف بِابنِ اَخِی تُرْک اَبویَزیدِ الوَقتِ جُنیدِ الزَّمانِ صِدّیقُ بْنِ صِدّیقِ بْنِ صِدّیقِ رَضِیَ اللهُ عَنْهُ وَ عَنْهُمْ اَلاُرْمَویُّ الاَصْلِ الْمُنْتَسَبُ اِلی الشَّیْخِ المُکَرَّمِ بِما قال اَمْسَیْتُ کُردیّاً وَ اَصْبَحْتُ عَرَبیّاً قَدَّسَ اللهُ رُوحَهُ وَ اَرواحَ اَخْلافِهِ فَنِعْمَ السَّلَفُ وَ نِعْمَ الخَلَفُ لُهُ نَسَبٌ اَلْقَتٍ الشَّمْسُ عَلَیهِ رَداءَها وَ حَسَبٌ اَرْخَتِ النُّجومُ لَدَیْهِ اَضْواءَها لَمْ یَزَلْ فِناءُهُم قِبْلَةُ الاِقْبالِ یَتَوَجَّهُ اِلَیْها بَنُو الوُلاةِ وَ کَعْبَةُ الْآمالِ یَطوفُ بِها وُفُودُ العُفاةِ و لازالَ کَذلِکَ ما طَلَعَ نَجْمٌ وَ ذَرَّ شارِقٌ لَیَکونَ مُعْتَصَماً لِاولِی الْبَصائرِ الرَبّانیّینَ الرّوحانیّینَ السَّمائیّینَ العَرْشیّینَ النّوریّینَ السُّکّتِ النُّظّارِ الْغُیَّبِ الحُضّارِ المُلُوکِ تَحْتَ الاَطْمارِ اَشْرافُ القَبائِل اَصْحابُ الفَضائِل اَنْوارُ الدَلائِل آمّین یا رَبَّ العالَمینَ وَهذا دُعاءٌ لایُرَدُّ فَاِنَّهُ دُعاءٌ لِاَصْنافِ البَریّةُ شامِلٌ وَ الْحَمدُ لِلّهِ وَحْدَهُ وَ صَلَّی اللهُ عَلی سَیِّدِنا مُحَمّدٍ وَ آلِهِ وَ عِتْرَتِهِ الطَّیّبینَ الطّاهِرینَ وَ حَسْبُنا اللهُ وَ نِعْمَ الوَکیلْ.

或用你的语言阅读:

❋ ❋ ❋
  1. 001 بخش ۱ - سرآغاز引言 34 联
  2. 002 بخش ۲ - عاشق شدن پادشاه بر کنیزک رنجور و تدبیر کردن در صحت او国王爱上病弱的女奴,并寻求治疗她的方法 20 联
  3. 003 بخش ۳ - ظاهر شدن عجز حکیمان از معالجهٔ کنیزک و روی آوردن پادشاه به درگاه اله و در خواب دیدن او ولیی را医生们治疗女奴失败,国王转向真主,并在梦中遇见一位圣人 23 联
  4. 004 بخش ۴ - از خداوند ولی‌ّ التوفیق در خواستن توفیق رعایت ادب در همه حالها و بیان کردن وخامت ضررهای بی‌ادبی祈求全能的真主赐予在任何情况下都保持礼仪的恩典,并阐明不敬的严重危害 16 联
  5. 005 بخش ۵ - ملاقات پادشاه با آن ولی که در خوابش نمودند国王会见在梦中出现的那位圣人 9 联
  6. 006 بخش ۶ - بردن پادشاه آن طبیب را بر بیمار تا حال او را ببیند国王带医生去看望病人以诊断病情 42 联
  7. 007 بخش ۷ - خلوت طلبیدن آن ولی از پادشاه جهت دریافتن رنج کنیزک那位圣人请求与国王独处,以查明女奴的痛苦 38 联
  8. 008 بخش ۸ - دریافتن آن ولی رنج را و عرض کردن رنج او را پیش پادشاه那位圣人查明了痛苦,并向国王禀报了女奴的病因 3 联
  9. 009 بخش ۹ - فرستادن پادشاه رسولان به سمرقند به آوردن زرگر国王派遣使者前往撒马尔罕召集金匠 37 联
  10. 010 بخش ۱۰ - بیان آنک کشتن و زهر دادن مرد زرگر به اشارت الهی بود نه به هوای نفس و تأمّل فاسد解释杀死金匠并下毒是真主的神圣指示,而非出于私欲或邪念 25 联
  11. 011 بخش ۱۱ - حکایت بقال و طوطی و روغن ریختن طوطی در دکان杂货商和鹦鹉的故事:鹦鹉打翻了店里的油 79 联
  12. 012 بخش ۱۲ - داستان آن پادشاه جهود کی نصرانیان را می‌کشت از بهر تعصب犹太国王因偏执而屠杀基督徒的故事 14 联
  13. 013 بخش ۱۳ - آموختن وزیر مکر پادشاه را大臣教国王使用诡计 10 联
  14. 014 بخش ۱۴ - تلبیس وزیر با نصاری大臣欺骗基督徒 15 联
  15. 015 بخش ۱۵ - قبول کردن نصاری مکر وزیر را基督徒接受了大臣的诡计 8 联
  16. 016 بخش ۱۶ - متابعت نصاری وزیر را基督徒追随大臣 38 联
  17. 017 بخش ۱۷ - قصهٔ دیدن خلیفه لیلی را哈里发见到莱莉的故事 30 联
  18. 018 بخش ۱۸ - بیان حسد وزیر大臣嫉妒的体现 9 联
  19. 019 بخش ۱۹ - فهم کردن حاذقان نصاری مکر وزیر را聪明的基督徒识破了大臣的诡计 9 联
  20. 020 بخش ۲۰ - پیغام شاه پنهان با وزیر国王秘密传话给大臣 4 联
  21. 021 بخش ۲۱ - بیان دوازده سبط از نصاری论基督徒的十二个支派 5 联
  22. 022 بخش ۲۲ - تخلیط وزیر در احکام انجیل大臣篡改福音书的律法 37 联
  23. 023 بخش ۲۳ - در بیان آنک این اختلافات در صورت روش است نی در حقیقت راه阐明这些分歧是方法上的不同,而非道路本质上的差异 21 联
  24. 024 بخش ۲۴ - بیان خسارت وزیر درین مکر大臣因这个诡计而遭受的损失 28 联
  25. 025 بخش ۲۵ - مکر دیگر انگیختن وزیر در اضلال قوم大臣再次施展诡计以迷惑民众 16 联
  26. 026 بخش ۲۶ - دفع گفتن وزیر مریدان را大臣劝退弟子们 13 联
  27. 027 بخش ۲۷ - مکر کردن مریدان کی خلوت را بشکن弟子们设法打破大臣的闭关 13 联
  28. 028 بخش ۲۸ - جواب گفتن وزیر کی خلوت را نمی‌شکنم大臣拒绝打破闭关 4 联
  29. 029 بخش ۲۹ - اعتراض مریدان در خلوت وزیر弟子们抗议大臣的闭关 48 联
  30. 030 بخش ۳۰ - نومید کردن وزیر مریدان را از رفض خلوت大臣使弟子们对打破闭关感到绝望 7 联
  31. 031 بخش ۳۱ - ولی عهد ساختن وزیر هر یک امیر را جداجدا大臣分别任命每位埃米尔为继承人 12 联
  32. 032 بخش ۳۲ - کشتن وزیر خویشتن را در خلوت大臣在闭关中自杀 6 联
  33. 033 بخش ۳۳ - طلب کردن امت عیسی علیه‌السلام از امرا کی ولی عهد از شما کدامست耶稣的信徒们询问埃米尔们谁是继承人 28 联
  34. 034 بخش ۳۴ - منازعت امرا در ولی عهدی埃米尔们为继承权争执不下 31 联
  35. 035 بخش ۳۵ - تعظیم نعت مصطفی صلی الله علیه و سلم کی مذکور بود در انجیل赞颂穆斯塔法(愿主福安之)在《福音书》中被提及的特质 13 联
  36. 036 بخش ۳۶ - حکایت پادشاه جهود دیگر کی در هلاک دین عیسی سعی نمود另一个犹太国王企图毁灭基督教的故事 29 联
  37. 037 بخش ۳۷ - آتش کردن پادشاه جهود و بت نهادن پهلوی آتش کی هر که این بت را سجود کند از آتش برست犹太国王点燃大火,并在火旁放置偶像,声称凡跪拜偶像者可免于火灾 14 联
  38. 038 بخش ۳۸ - به سخن آمدن طفل درمیان آتش و تحریض کردن خلق را در افتادن بآتش孩童在火中开口说话,并鼓励人们跳入火中 29 联
  39. 039 بخش ۳۹ - کژ ماندن دهان آن مرد کی نام محمّد را صلی‌الله علیه و سلّم بتَسخر خواند那个嘲笑穆罕默德(愿主福安之)之名的人,嘴巴歪斜了 11 联
  40. 040 بخش ۴۰ - عتاب کردن آتش را آن پادشاه جهود犹太国王指责火焰 46 联
  41. 041 بخش ۴۱ - طنز و انکار کردن پادشاه جهود و قبول ناکردن نصیحت خاصان خویش犹太国王嘲讽并否认,不接受他亲信的劝告 31 联
  42. 042 بخش ۴۲ - بیان توکّل و ترک جهد گفتن نخچیران به شیر论野兽们对狮子说:信赖真主,放弃努力 4 联
  43. 043 بخش ۴۳ - جواب گفتن شیر نخچیران را و فایدهٔ جهد گفتن狮子回答野兽们并阐述努力的益处 4 联
  44. 044 بخش ۴۴ - ترجیح نهادن نخچیران توکّل را بر جهد و اکتساب野兽们将信赖真主置于努力和获取之上 4 联
  45. 045 بخش ۴۵ - ترجیح نهادن شیر جهد و اکتساب را بر توکّل و تسلیم狮子将努力和获取置于信赖真主和顺从之上 3 联
  46. 046 بخش ۴۶ - ترجیح نهادن نخچیران توکّل را بر اجتهاد野兽们将信赖真主置于勤勉之上 14 联
  47. 047 بخش ۴۷ - ترجیح نهادن شیر جهد را بر توکّل狮子将努力置于信赖真主之上 19 联
  48. 048 بخش ۴۸ - باز ترجیح نهادن نخچیران توکل را بر جهد野兽们再次将信赖真主置于努力之上 8 联
  49. 049 بخش ۴۹ - نگریستن عزراییل بر مردی و گریختن آن مرد در سرای سلیمان و تقریر ترجیح توکّل بر جهد و قلّت فایدهٔ جهد天使阿兹拉伊勒看着一个人,那人逃入苏莱曼的宫殿,并阐述了信赖真主优于努力以及努力的微小益处 15 联
  50. 050 بخش ۵۰ - باز ترجیح نهادن شیر جهد را بر توکل و فواید جهد را بیان کردن狮子再次将努力置于信赖真主之上,并阐述努力的益处 21 联
  51. 051 بخش ۵۱ - مقرر شدن ترجیح جهد بر توکل努力优于信赖真主被确立 6 联
  52. 052 بخش ۵۲ - انکار کردن نخچیران بر خرگوش در تاخیر رفتن بر شیر野兽们指责兔子迟迟不去见狮子 2 联
  53. 053 بخش ۵۳ - جواب گفتن خرگوش ایشان را兔子回答他们 5 联
  54. 054 بخش ۵۴ - اعتراض نخچیران بر سخن خرگوش野兽们质疑兔子的话 3 联
  55. 055 بخش ۵۵ - جواب خرگوش نخچیران را兔子回答野兽们 19 联
  56. 056 بخش ۵۶ - ذکر دانش خرگوش و بیان فضیلت و منافع دانستن提及兔子的智慧,并阐述知识的优点和益处 14 联
  57. 057 بخش ۵۷ - باز طلبیدن نخچیران از خرگوش سر اندیشهٔ او را野兽们再次向兔子打听它的想法 4 联
  58. 058 بخش ۵۸ - منع کردن خرگوش از راز ایشان را兔子阻止他们泄露秘密 10 联
  59. 059 بخش ۵۹ - قصهٔ مکر خرگوش兔子的诡计故事 27 联
  60. 060 بخش ۶۰ - زیافت تأویل رکیک مگس苍蝇对肤浅诠释的盛宴 9 联
  61. 061 بخش ۶۱ - تولیدن شیر از دیر آمدن خرگوش狮子因兔子迟到而愤怒 16 联
  62. 062 بخش ۶۲ - هم در بیان مکر خرگوش继续阐述兔子的诡计 43 联
  63. 063 بخش ۶۳ - رسیدن خرگوش به شیر兔子到达狮子面前 7 联
  64. 064 بخش ۶۴ - عذر گفتن خرگوش兔子道歉 24 联
  65. 065 بخش ۶۵ - جواب گفتن شیر خرگوش را و روان شدن با او狮子回答兔子并与它同行 21 联
  66. 066 بخش ۶۶ - قصهٔ هدهد و سلیمان در بیان آنک چون قضا آید چشمهای روشن بسته شود戴胜鸟和苏莱曼的故事,阐述当命运降临,明亮的眼睛也会被蒙蔽 19 联
  67. 067 بخش ۶۷ - طعنهٔ زاغ در دعوی هدهد乌鸦嘲讽戴胜鸟的言论 6 联
  68. 068 بخش ۶۸ - جواب گفتن هدهد طعنهٔ زاغ را戴胜鸟回答乌鸦的嘲讽 7 联
  69. 069 بخش ۶۹ - قصهٔ آدم علیه‌السلام و بستن قضا نظر او را از مراعات صریح نهی و ترک تاویل阿丹(愿他平安)的故事,命运蒙蔽了他的眼睛,使其未能遵守明确的禁令而选择解释 29 联
  70. 070 بخش ۷۰ - پا واپس کشیدن خرگوش از شیر چون نزدیک چاه رسید兔子在靠近水井时从狮子身边退缩 34 联
  71. 071 بخش ۷۱ - پرسیدن شیر از سبب پای واپس کشیدن خرگوش狮子询问兔子退缩的原因 7 联
  72. 072 بخش ۷۲ - نظر کردن شیر در چاه و دیدن عکس خود را و آن خرگوش را狮子往井里看,看到了自己的倒影和那只兔子 35 联
  73. 073 بخش ۷۳ - مژده بردن خرگوش سوی نخچیران کی شیر در چاه فتاد兔子向野兽们报喜:狮子掉进了井里 18 联
  74. 074 بخش ۷۴ - جمع شدن نخچیران گرد خرگوش و ثنا گفتن او را野兽们聚集在兔子周围赞美它 12 联
  75. 075 بخش ۷۵ - پند دادن خرگوش نخچیران را کی بدین شاد مشوید兔子劝告野兽们不要为此高兴 4 联
  76. 076 بخش ۷۶ - تفسیر رجعنا من الجهاد الاصغر الی‌الجهاد الاکبر解释“我们从小圣战归来,迈向大圣战” 17 联
  77. 077 بخش ۷۷ - آمدن رسول روم تا امیرالمؤمنین عمر رضی‌الله عنه و دیدن او کرامات عمر را رضی‌الله عنه罗马使者前来觐见信士长奥马尔(愿主喜悦他),并见证了奥马尔的奇迹 25 联
  78. 078 بخش ۷۸ - یافتن رسول روم امیرالمؤمنین عمر را رضی‌الله عنه خفته به زیر درخت罗马使者发现信士长奥马尔(愿主喜悦他)睡在树下 31 联
  79. 079 بخش ۷۹ - سوال کردن رسول روم از امیرالمؤمنین عمر رضی‌الله عنه罗马使者向信士长奥马尔(愿主喜悦他)提问 34 联
  80. 080 بخش ۸۰ - اضافت کردن آدم علیه‌السلام آن زلت را به خویشتن کی ربنا ظلمنا و اضافت کردن ابلیس گناه خود را به خدای تعالی کی بما اغویتنی阿丹(愿他平安)将罪过归咎于自己,说:“主啊,我们亏待了自己。”而伊布利斯将自己的罪过归咎于真主,说:“因为你使我迷误。” 29 联
  81. 081 بخش ۸۱ - تفسیر و هو معکم اینما کنتم解释“无论你们身在何处,他都与你们同在” 6 联
  82. 082 بخش ۸۲ - سؤال کردن رسول روم از عمر رضی‌الله عنه از سبب ابتلای ارواح با این آب و گل جسم罗马使者询问奥马尔(愿主喜悦他)灵魂为何要受困于这具由水和泥构成的身体 14 联
  83. 083 بخش ۸۳ - در معنی آنک من اراد ان یجلس مع الله فلیجلس مع اهل التصوف关于“凡欲与真主同坐者,当与苏菲派人士同坐”的意义 18 联
  84. 084 بخش ۸۴ - قصهٔ بازرگان کی طوطی محبوس او، او را پیغام داد به طوطیان هندوستان هنگام رفتن به تجارت商人鹦鹉的故事:被囚禁的鹦鹉在商人前往印度贸易时,托他向印度的鹦鹉带话 28 联
  85. 085 بخش ۸۵ - صفت اجنحهٔ طیور عقول الهی神圣理智鸟类的翅膀之描述 12 联
  86. 086 بخش ۸۶ - دیدن خواجه طوطیان هندوستان را در دشت و پیغام رسانیدن از آن طوطی主人在平原见到印度的鹦鹉,并传达了那只鹦鹉的口信 16 联
  87. 087 بخش ۸۷ - تفسیر قول فریدالدین عطار قدس الله روحه تو صاحب نفسی ای غافل میان خاک خون می‌خور که صاحب‌دل اگر زهری خورد آن انگبین باشد解释法里杜丁·阿塔尔(愿真主净化其灵魂)的话:“愚昧者啊,你是私欲的奴隶,在尘土和鲜血中挣扎。而有心人即使饮毒,那也是蜜。” 12 联
  88. 088 بخش ۸۸ - تعظیم ساحران مر موسی را علیه‌السلام کی چه می‌فرمایی اول تو اندازی عصا魔术师们尊敬穆萨(愿他平安),说:“你吩咐吧,你是先扔出你的杖吗?” 34 联
  89. 089 بخش ۸۹ - باز گفتن بازرگان با طوطی آنچ دید از طوطیان هندوستان商人告诉鹦鹉他在印度鹦鹉身上看到的一切 42 联
  90. 090 بخش ۹۰ - شنیدن آن طوطی حرکت آن طوطیان و مردن آن طوطی در قفص و نوحهٔ خواجه بر وی那只鹦鹉听到那些鹦鹉的举动后,在笼子里死去,主人为它哀悼 72 联
  91. 091 بخش ۹۱ - تفسیر قول حکیم: به هرچ از راه وا مانی، چه کفر آن حرف و چه ایمان، به هرچ از دوست دور افتی، چه زشت آن نقش و چه زیبا، در معنی قوله علیه‌السلام ان سعدا لغیور و انا اغیر من سعد و الله اغیر منی و من غیر ته حرم الفواحش ما ظهر منها و ما بطن解释智者的话:“凡阻碍你道路的,无论是异教之言还是信仰,凡使你远离挚友的,无论是丑陋的形象还是美丽,都无所谓。这符合先知(愿主福安之)的话:‘萨德是嫉妒的,我比萨德更嫉妒,而真主比我更嫉妒。因其嫉妒,他禁止了一切显露和隐藏的丑行。’” 51 联
  92. 092 بخش ۹۲ - رجوع به حکایت خواجهٔ تاجر回到商人主人的故事 11 联
  93. 093 بخش ۹۳ - برون انداختن مرد تاجر طوطی را از قفس و پریدن طوطی مرده商人将鹦鹉从笼子里扔出去,那只死去的鹦鹉飞走了 20 联
  94. 094 بخش ۹۴ - وداع کردن طوطی خواجه را و پریدن鹦鹉告别主人并飞走 4 联
  95. 095 بخش ۹۵ - مضرت تعظیم خلق و انگشت‌نمای شدن受到世人尊敬并成为众人瞩目的危害 29 联
  96. 096 بخش ۹۶ - تفسیر ما شاء الله کان解释“真主意欲的,便会发生” 35 联
  97. 097 بخش ۹۷ - داستان پیر چنگی کی در عهد عمر رضی الله عنه از بهر خدا روز بی‌نوایی چنگ زد میان گورستان弹琴老人的故事:在奥马尔(愿主喜悦他)时代,他在墓地里为真主在贫困的日子里弹琴 38 联
  98. 098 بخش ۹۸ - در بیان این حدیث کی ان لربکم فی ایام دهرکم نفحات الا فتعر ضوا لها阐述这句圣训:“你们的主在你们生命的岁月中确有恩赐,所以务必争取它们。” 62 联
  99. 099 بخش ۹۹ - قصهٔ سوال کردن عایشه رضی الله عنها از مصطفی صلی‌الله علیه و سلم کی امروز باران بارید چون تو سوی گورستان رفتی جامه‌های تو چون تر نیست艾莎(愿真主喜悦她)询问穆斯塔法(愿主福安之)的故事:今天下雨了,你去墓地时衣服怎么没湿? 23 联
  100. 100 بخش ۱۰۰ - تفسیر بیت حکیم سنائی رضی‌ الله عنه «آسمانهاست در ولایتِ جان، کارفرمای آسمان جهان» «در ره روح پست و بالاهاست،  کوههای بلند و دریاهاست»解释哈基姆·萨纳伊(愿主喜悦他)的诗句:“灵性国度中有诸天,掌管世间诸天。在灵魂的道路上,有高低起伏,有高山,有大海。” 11 联
  101. 101 بخش ۱۰۱ - در معنی این حدیث کی اغتنموا برد الربیع الی آخره论及圣训“抓住春天之寒意”等等的意义 14 联
  102. 102 بخش ۱۰۲ - پرسیدن صدیقه رضی‌الله عنها از مصطفی صلی‌الله علیه و سلم کی سر باران امروزینه چه بود圣妻们向穆斯塔法(愿主福安之)询问今日下雨的原因 12 联
  103. 103 بخش ۱۰۳ - بقیهٔ قصهٔ پیر چنگی و بیان مخلص آن琵琶师故事的余续及其精髓阐释 32 联
  104. 104 بخش ۱۰۴ - در خواب گفتن هاتف مر عمر را رضی الله عنه کی چندین زر از بیت المال به آن مرد ده کی در گورستان خفته است天使在梦中告诉欧麦尔(愿主喜悦之):将国库中的黄金分发给那些安息在墓地里的人 9 联
  105. 105 بخش ۱۰۵ - نالیدن ستون حنانه چون برای پیغامبر صلی الله علیه و سلم منبر ساختند کی جماعت انبوه شد گفتند «ما روی مبارک ترا به هنگام وعظ نمی‌بینیم» و شنیدن رسول و صحابه آن ناله را و سؤال و جواب مصطفی صلی الله علیه و سلم با ستون صریح讲台建造后,哈纳纳柱的哭泣,因为它失去了先知穆圣(愿主福安之)的依靠,当时人们对先知说:“我们在布道时看不到您的尊容。”先知和圣门弟子听到了那哭声,穆斯塔法(愿主福安之)与柱子进行了清晰的对话 41 联
  106. 106 بخش ۱۰۶ - اظهار معجزهٔ پیغمبر صلی الله علیه و سلم به سخن آمدن سنگ‌ریزه در دست ابوجهل علیه اللعنه و گواهی دادن سنگ‌ریزه بر حقیت محمد صلی الله علیه و سلم به رسالت او先知穆圣(愿主福安之)展现神迹,阿布·贾赫勒(愿主诅咒他)手中的石子开口说话,并为穆罕默德(愿主福安之)的使者身份作证 7 联
  107. 107 بخش ۱۰۷ - بقیهٔ قصهٔ مطرب و پیغام رسانیدن امیرالمؤمنین عُمَر -رضی الله عنه- به او آنچه هاتف آواز داد琵琶师故事的其余部分,信士之首欧麦尔(愿主喜悦之)向他传达了天使的声音 38 联
  108. 108 بخش ۱۰۸ - گردانیدن عمر رضی الله عنه نظر او را از مقام گریه کی هستیست به مقام استغراق欧麦尔(愿主喜悦之)将他的视线从哭泣的境界(即存在)转向了沉醉的境界 24 联
  109. 109 بخش ۱۰۹ - تفسیر دعای آن دو فرشته کی هر روز بر سر هر بازاری منادی می‌کنند کی اللهم اعط کل منفق خلفا اللهم اعط کل ممسک تلفا و بیان کردن کی آن منفق مجاهد راه حقست نی مسرف راه هوا解释每日在每个市集上宣告的两位天使的祈祷:“主啊!请赐予每个施舍者回报,主啊!请赐予每个吝啬者毁灭。”并阐明施舍者是为主道奋斗的圣战士,而非在私欲之路上挥霍的人 21 联
  110. 110 بخش ۱۱۰ - قصهٔ خلیفه کی در کرم در زمان خود از حاتم طائی گذشته بود و نظیر خود نداشت哈里发的故事:他那个时代的慷慨超越了哈塔姆·塔伊,无人能及 8 联
  111. 111 بخش ۱۱۱ - قصهٔ اعرابی درویش و ماجرای زن با او به سبب قلت و درویشی贫穷的阿拉伯人故事以及妻子因贫困与他发生争执的经过 12 联
  112. 112 بخش ۱۱۲ - مغرور شدن مریدان محتاج به مدعیان مزور و ایشان را شیخ و محتشم و واصل پنداشتن و نقل را از نقد فرق نادانستن و بر بسته را از بر رسته贫困的弟子们被虚伪的自称者所迷惑,误以为他们是谢赫、尊贵者和真理的抵达者,不辨真伪,不识虚实 19 联
  113. 113 بخش ۱۱۳ - در بیان آنک نادر افتد کی مریدی در مدعی مزور اعتقاد بصدق ببندد کی او کسی است و بدین اعتقاد به مقامی برسد کی شیخش در خواب ندیده باشد و آب و آتش او را گزند نکند و شیخش را گزند کند ولیکن بنادر نادر论述:极少数情况下,弟子真诚地相信一个虚伪的自称者,认为他是一个了不起的人物,并通过这种信仰达到了他的谢赫在梦中都未曾见过的境界,水火都无法伤害他,但却能伤害他的谢赫,但这极其罕见 5 联
  114. 114 بخش ۱۱۴ - صبر فرمودن اعرابی زن خود را و فضیلت صبر و فقر بیان کردن با زن阿拉伯人劝慰妻子,向她阐明忍耐和贫困的益处 27 联
  115. 115 بخش ۱۱۵ - نصحیت کردن زن مر شوی را کی سخن افزون از قدم و از مقام خود مگو لم تقولون ما لا تفعلون کی این سخن‌ها اگرچه راستست این مقام توکل ترا نیست و این سخن گفتن فوق مقام و معاملهٔ خود زیان دارد و کبر مقتا عند الله باشد妻子劝告丈夫:不要言过其实,言行不一,“你们为何言而不能行?”这些话虽然真实,但并非你托靠的境界,说出超越自己境界和行为的话语是有害的,且在真主看来是可憎的傲慢 27 联
  116. 116 بخش ۱۱۶ - نصیحت کردن مرد مر زن را کی در فقیران به خواری منگر و در کار حق به گمان کمال نگر و طعنه مزن در فقر و فقیران به خیال و گمان بی‌نوایی خویشتن丈夫劝告妻子:不要轻视穷人,要以圆满的眼光看待真主的事业,不要凭着自己的贫乏想象和揣测,指责贫困和穷人 23 联
  117. 117 بخش ۱۱۷ - در بیان آنک جنبیدن هر کسی از آنجا کی ویست هر کس را از چنبرهٔ وجود خود بیند تابهٔ کبود آفتاب را کبود نماید و سرخ سرخ نماید چون تابه‌ها از رنگها بیرون آید سپید شود از همه تابه‌های دیگر او راست‌گوتر باشد و امام باشد阐述:每个人的行动都源于他自身的存在。每个人都从自己存在的局限中看待他人,蓝色的平底锅看太阳是蓝色的,红色的平底锅看太阳是红色的。当平底锅摆脱了颜色,变得洁白时,它比其他任何平底锅都更真实,并成为领袖 29 联
  118. 118 بخش ۱۱۸ - مراعات کردن زن شوهر را و استغفار کردن از گفتهٔ خویش妻子体谅丈夫,并为自己所说的话请求宽恕 39 联
  119. 119 بخش ۱۱۹ - در بیان این خبر کی انهن یغلبن العاقل و یغلبهن الجاهل论及这则圣训:“她们能战胜有理智的人,而愚昧的人却能战胜她们。” 5 联
  120. 120 بخش ۱۲۰ - تسلیم کردن مرد خود را به آنچ التماس زن بود از طلب معیشت و آن اعتراضِ زن را اشارات حق دانستن. به نزد عقلِ هر داننده ای هست، که با گردنده گرداننده ای هست男子顺从了妻子寻求生计的要求,并将妻子的抱怨视为真主的指示。在每个有智者看来,有转动者,就有使其转动者 9 联
  121. 121 بخش ۱۲۱ - در بیان آنک موسی و فرعون هر دو مسخر مشیت‌اند چنانک زهر و پازهر و ظلمات و نور و مناجات کردن فرعون بخلوت تا ناموس نشکند论述:穆萨和法老都受制于神的旨意,如同毒药与解药,黑暗与光明,法老私下祈祷以维护其名声 36 联
  122. 122 بخش ۱۲۲ - سبب حرمان اشقیا از دو جهان کی خسر الدنیا و الآخرة不幸之人失落今世和后世的原因,他们是今世和后世的失败者 27 联
  123. 123 بخش ۱۲۳ - حقیر و بی‌خصم دیدن دیده‌های حس صالح و ناقهٔ صالح علیه‌السلام را چون خواهد کی حق لشکری را هلاک کند در نظر ایشان حقیر نماید خصمان را و اندک اگرچه غالب باشد آن خصم و یقللکم فی اعینهم لیقضی الله امرا کان مفعولا当真主想要毁灭一支军队时,在他们眼中,萨利赫的眼睛和萨利赫的母驼变得微不足道且无足轻重,即使敌人强大,也会显得微弱:“真主使他们在你们眼中显得微不足道,以便完成他注定要成就的事。” 60 联
  124. 124 بخش ۱۲۴ - در معنی آنک مرج البحرین یلتقیان بینهما برزخ لا یبغیان论及“两海相遇,其间有一道屏障,互不逾越”的意义 33 联
  125. 125 بخش ۱۲۵ - در معنی آنک آنچ ولی کند مرید را نشاید گستاخی کردن و همان فعل کردن کی حلوا طبیب را زیان ندارد اما بیماران را زیان دارد و سرما و برف انگور را زیان ندارد اما غوره را زیان دارد کی در راهست کی لیغفرلک الله ما تقدم من ذنبک و ما تاخر论述:圣贤所为,弟子不宜效仿,不宜放肆去做同样的事,因为甜食对医生无害,但对病人有害;寒冷与冰雪对葡萄无害,但对未成熟的青葡萄有害。这就像“愿真主赦免你以前和以后的一切罪过” 13 联
  126. 126 بخش ۱۲۶ - مخلص ماجرای عرب و جفت او阿拉伯人及其妻子故事的精髓 27 联
  127. 127 بخش ۱۲۷ - دل نهادن عرب بر التماس دلبر خویش و سوگند خوردن کی درین تسلیم مرا حیلتی و امتحانی نیست阿拉伯人听从了心爱之人的请求,并发誓说,这种顺从并非出于诡计或考验 41 联
  128. 128 بخش ۱۲۸ - تعیین کردن زن طریق طلب روزی کدخدای خود را و قبول کردن او妻子为丈夫指定了谋生之道,丈夫接受了 19 联
  129. 129 بخش ۱۲۹ - هدیه بردن عرب سبوی آب باران از میان بادیه سوی بغداد به امیرالمؤمنین بر پنداشت آنک آنجا هم قحط آبست阿拉伯人将一壶雨水从沙漠深处带到巴格达,献给信士之首,以为那里也缺水 17 联
  130. 130 بخش ۱۳۰ - در نمد دوختن زن عرب سبوی آب باران را و مهر نهادن بر وی از غایت اعتقاد عرب阿拉伯妇女将雨水壶用毛毡缝好,并盖上印章,表达了阿拉伯人极度的虔诚 24 联
  131. 131 بخش ۱۳۱ - در بیان آنک چنانک گدا عاشق کرمست و عاشق کریم، کرمِ کریم هم عاشق گداست اگر گدا را صبر بیش بود کریم بر در او آید و اگر کریم را صبر بیش بود گدا بر در او آید اما صبر گدا کمال گداست و صبر کریم نقصان اوست阐述:正如乞丐爱慷慨,爱慷慨之人,慷慨之人的慷慨也爱乞丐。如果乞丐更具耐心,慷慨之人就会上门;如果慷慨之人更具耐心,乞丐就会上门。然而,乞丐的耐心是乞丐的完美,而慷慨之人的耐心则是他的缺陷 8 联
  132. 132 بخش ۱۳۲ - فرق میان آنک درویش است به خدا و تشنهٔ خدا و میان آنک درویش است از خدا و تشنهٔ غیرست区分:贫穷而归附真主,渴望真主的人,与贫穷而远离真主,渴望他物的人 22 联
  133. 133 بخش ۱۳۳ - پیش آمدن نقیبان و دربانان خلیفه از بهر اکرام اعرابی و پذیرفتن هدیهٔ او را哈里发的侍卫和守门人前来款待阿拉伯人,并接受了他的礼物 28 联
  134. 134 بخش ۱۳۴ - در بیان آنک عاشق دنیا بر مثال عاشق دیواریست کی بر او تاب آفتاب زند و جهد و جهاد نکرد تا فهم کند کی آن تاب و رونق از دیوار نیست از قرص آفتابست در آسمان چهارم لاجرم کلی دل بر دیوار نهاد چون پرتو آفتاب به آفتاب پیوست او محروم ماند ابدا و حیل بینهم و بین ما یشتهون阐述:贪恋世俗之人,就像爱慕一面被阳光照射的墙壁。他不努力也不奋斗去理解,那光芒和荣华并非来自墙壁,而是来自第四层天上的太阳。因此,他完全把心放在了墙上,当阳光的光辉与太阳重新连接时,他永远被剥夺了,他们与他们所渴望的之间被隔开了 4 联
  135. 135 بخش ۱۳۵ - مثل عرب اذا زنیت فازن بالحرة و اذا سرقت فاسرق الدرة阿拉伯谚语:“如果通奸,就与自由妇人通奸;如果偷盗,就偷珍珠。” 10 联
  136. 136 بخش ۱۳۶ - سپردن عرب هدیه را یعنی سبو را به غلامان خلیفه阿拉伯人将礼物,即水壶,交给哈里发的奴仆 20 联
  137. 137 بخش ۱۳۷ - حکایت ماجرای نحوی و کشتیبان语法学家和船夫的故事 18 联
  138. 138 بخش ۱۳۸ - قبول کردن خلیفه هدیه را و عطا فرمودن با کمال بی‌نیازی از آن هدیه و از آن سبو哈里发接受了礼物,并以极大的超然物外之情赏赐,不顾那礼物和水壶的价值 81 联
  139. 139 بخش ۱۳۹ - در صفت پیر و مطاوعت وی论述长老及其顺从 25 联
  140. 140 بخش ۱۴۰ - وصیت کردن رسول صلی الله علیه و سلم مر علی را کرم الله وجهه کی چون هر کسی به نوع طاعتی تقرب جوید به حق، تو تقرب جوی به صحبت عاقل و بندهٔ خاص تا ازیشان همه پیش‌قدم‌تر باشی先知穆圣(愿主福安之)嘱咐阿里(愿真主荣耀他的面容):当每个人都以某种顺从亲近真主时,你应通过与有智慧的人和真主特选的仆人交往来亲近真主,这样你就能超越所有其他人 22 联
  141. 141 بخش ۱۴۱ - کبودی زدن قزوینی بر شانه‌گاه صورت شیر و پشیمان شدن او به سبب زخم سوزن加兹温人在肩胛骨上刺了一只狮子的图案,因针刺的疼痛而后悔 32 联
  142. 142 بخش ۱۴۲ - رفتن گرگ و روباه در خدمت شیر به شکار狼和狐狸侍奉狮子去狩猎 29 联
  143. 143 بخش ۱۴۳ - امتحان کردن شیر گرگ را و گفتن کی پیش آی ای گرگ بخش کن صیدها را میان ما狮子考验狼,说:“过来,狼,在我们中间分配猎物吧。” 14 联
  144. 144 بخش ۱۴۴ - قصه آنکس کی در یاری بکوفت از درون گفت کیست آن گفت منم گفت چون تو توی در نمی‌گشایم هیچ کس را از یاران نمی‌شناسم کی او من باشد برو有个人敲了朋友的门,里面的人问:“是谁?”他答:“是我。”里面的人说:“既然是你,我就不开门。在朋友中,我一个也不认识叫‘我’的。你走吧。” 46 联
  145. 145 بخش ۱۴۵ - ادب کردن شیر گرگ را کی در قسمت بی‌ادبی کرده بود狮子惩罚了分配时无礼的狼 22 联
  146. 146 بخش ۱۴۶ - تهدید کردن نوح علیه‌السلام مر قوم را کی با من مپیچید کی من روپوشم با خدای می‌پیچید در میان این بحقیقت ای مخذولان努哈(愿主福安之)警告他的族人:“不要与我争论,因为我是面纱,你们争论的是真主!”在此其中,你们这些被抛弃的人啊,这是真实! 26 联
  147. 147 بخش ۱۴۷ - نشاندن پادشاه، صوفیانِ عارف را پیش روی خویش تا چشمشان بدیشان روشن شود国王让有识之士的苏菲们坐在自己面前,以便他们的眼睛被他们所照亮 7 联
  148. 148 بخش ۱۴۸ - آمدن مهمان پیش یوسف علیه‌السلام و تقاضا کردن یوسف علیه‌السلام ازو تحفه و ارمغان有客人来访优素福(愿主福安之),优素福(愿主福安之)向他索要礼物 35 联
  149. 149 بخش ۱۴۹ - گفتن مهمان یوسف علیه‌السلام کی آینه‌ای آوردمت کی تا هر باری کی در وی نگری روی خوب خویش را بینی مرا یاد کنی优素福(愿主福安之)的客人说:“我给你带来了一面镜子,这样每次你照镜子看到自己的美貌时,就会想起我。” 36 联
  150. 150 بخش ۱۵۰ - مرتد شدن کاتب وحی به سبب آنک پرتو وحی برو زد آن آیت را پیش از پیغامبر صلی الله علیه و سلم بخواند گفت پس من هم محل وحیم《古兰经》抄写员因受到启示之光的冲击而叛教,他在先知(愿主福安之)之前诵读了那节经文,然后说:“那么,我也是启示的载体。” 70 联
  151. 151 بخش ۱۵۱ - دعا کردن بلعم با عور کی موسی و قومش را از این شهر کی حصار داده‌اند بی مراد باز گردان و مستجاب شدن دعای او巴勒姆·本·巴乌尔祈祷,让穆萨和他的族人徒劳无功地从他们围困的城市返回,他的祈祷得到了应允 23 联
  152. 152 بخش ۱۵۲ - اعتماد کردن هاروت و ماروت بر عصمت خویش و امیری اهل دنیا خواستن و در فتنه افتادن哈鲁特和马鲁特相信自己的清白,渴望成为世俗的统治者,结果陷入了诱惑 24 联
  153. 153 بخش ۱۵۳ - باقی قصهٔ هاروت و ماروت و نکال و عقوبت ایشان هم در دنیا بچاه بابل哈鲁特和马鲁特故事的其余部分,以及他们在巴比伦井中受到的惩罚和报应,即使是在今世 16 联
  154. 154 بخش ۱۵۴ - به عیادت رفتن کر بر همسایهٔ رنجور خویش聋子探望生病的邻居 36 联
  155. 155 بخش ۱۵۵ - اول کسی کی در مقابلهٔ نص قیاس آورد ابلیس بود第一个对抗经典而提出类比的人是伊布利斯 30 联
  156. 156 بخش ۱۵۶ - در بیان آنک حال خود و مستی خود پنهان باید داشت از جاهلان阐述:自己的状况和沉醉应向无知者隐瞒 41 联
  157. 157 بخش ۱۵۷ - قصهٔ مری کردن رومیان و چینیان در علم نقاشی و صورت‌گری罗马人和中国人争论绘画和肖像画的故事 33 联
  158. 158 بخش ۱۵۸ - پرسیدن پیغمبر صلی الله علیه و سلم مر زید را که امروز چونی و چون برخاستی و جواب گفتن او که اصبحت ممنا یا رسول الله先知穆圣(愿主福安之)问宰德:“你今天过得怎么样?你早上是怎么起来的?”宰德回答说:“我以信士的身份醒来,真主的使者啊!” 84 联
  159. 159 بخش ۱۵۹ - متهم کردن غلامان و خواجه‌تاشان مر لقمان را کی آن میوه‌های ترونده را که می‌آوردیم او خورده است奴仆和太监诬告鲁格曼吃了我们带来的新鲜水果 24 联
  160. 160 بخش ۱۶۰ - بقیهٔ قصه زید در جواب رسول صلی الله علیه و سلم宰德在回答真主的使者(愿主福安之)时的故事续篇 48 联
  161. 161 بخش ۱۶۱ - گفتن پیغامبر صلی الله علیه و سلم مر زید را کی این سر را فاش‌تر ازین مگو و متابعت نگهدار先知穆圣(愿主福安之)告诉宰德:“这个秘密不要再向外透露了,要保持沉默。” 12 联
  162. 162 بخش ۱۶۲ - رجوع به حکایت زید回到宰德的故事 39 联
  163. 163 بخش ۱۶۳ - آتش افتادن در شهر به ایام عمر رضی الله عنه在欧麦尔(愿主喜悦之)时代,城市失火 14 联
  164. 164 بخش ۱۶۴ - خدو انداختن خصم در روی امیر المؤمنین علی کرم الله وجهه و انداختن امیرالمؤمنین علی شمشیر از دست敌人向信士之首阿里(愿真主荣耀他的面容)脸上吐痰,信士之首阿里扔掉了手中的剑 52 联
  165. 165 بخش ۱۶۵ - سؤال کردن آن کافر از علی کرم الله وجهه کی بر چون منی مظفر شدی شمشیر از دست چون انداختی那个不信道的人问阿里(愿真主荣耀他的面容):你已经战胜了我这样的人,为什么还把剑扔掉? 15 联
  166. 166 بخش ۱۶۶ - جواب گفتن امیر المؤمنین کی سبب افکندن شمشیر از دست چه بوده است در آن حالت信士之首回答说,在那种情况下,扔掉剑的原因是什么 57 联
  167. 167 بخش ۱۶۷ - گفتن پیغامبر صلی الله علیه و سلم به گوش رکابدار امیرالمؤمنین علی کرم الله وجهه کی کشتن علی بر دست تو خواهد بودن خبرت کردم先知穆圣(愿主福安之)在信士之首阿里(愿真主荣耀他的面容)的随从耳边说:“阿里将死于你的手,我已经告诉了你。” 49 联
  168. 168 بخش ۱۶۸ - تعجب کردن آدم علیه‌السلام از ضلالت ابلیس لعین و عجب آوردن亚当(愿主福安之)对被诅咒的伊布利斯的迷误感到惊讶和不可思议 31 联
  169. 169 بخش ۱۶۹ - بازگشتن به حکایت علی کرم الله وجهه و مسامحت کردن او با خونی خویش回到阿里(愿真主荣耀他的面容)的故事,以及他对自己的杀手所表现出的宽容 14 联
  170. 170 بخش ۱۷۰ - افتادن رکابدار هر باری پیش امیر المؤمنین علی کرم الله وجهه کی ای امیر المؤمنین مرا بکش و ازین قضا برهان每一次,随从都来到信士之首阿里(愿真主荣耀他的面容)面前说:“信士之首啊,请杀了我,让我摆脱这个定数吧。” 10 联
  171. 171 بخش ۱۷۱ - بیان آنک فتح طلبیدن مصطفی صلی الله علیه و سلم مکه را و غیر مکه را جهت دوستی ملک دنیا نبود چون فرموده است الدنیا جیفة بلک بامر بود阐明:穆斯塔法(愿主福安之)寻求攻克麦加和其他地方,并非出于对尘世权力的喜爱,因为他曾说:“尘世是具腐尸。”而是奉命而行 27 联
  172. 172 بخش ۱۷۲ - گفتن امیر المؤمنین علی کرم الله وجهه با قرین خود کی چون خدو انداختی در روی من نفس من جنبید و اخلاص عمل نماند مانع کشتن تو آن شد信士之首阿里(愿真主荣耀他的面容)对他的对手说:“当你向我脸上吐痰时,我的私欲被触动了, عمل 的真诚就没有了,阻止我杀你的就是这个原因。” 29 联