阅读› 卷 4› 解释先知穆斯塔法(愿主福安之)的这则圣训:真主创造了天使,赋予他们理性;创造了野兽,赋予它们欲望;创造了人类,赋予他们理性和欲望。所以,谁的理性战胜了欲望,他就高于天使;谁的欲望战胜了理性,他就低于野兽。› 诗联 1506
M4:1506 — قسم دیگر با خران ملحق شدند / خشم محض و شهوت مطلق شدند
M4:1506
释义 · به زبانِ تو — 你的语言 · AI
این بیت گروهی از انسانها را توصیف میکند که با غلبه دادن جنبهی حیوانی بر عقل خود، به موجوداتی تبدیل شدهاند که تجسم خشم و شهوت خالص هستند.
مولانا در این بخش، انسانها را بر اساس حدیثی نبوی به سه دسته تقسیم میکند. این حدیث میگوید خداوند فرشتگان را با عقلِ تنها، حیوانات را با شهوتِ تنها، و انسان را با ترکیبی از هر دو آفرید. پس هر انسانی که عقلش بر شهوتش چیره شود از فرشتگان برتر است و هر که شهوتش بر عقلش غلبه کند، از حیوانات پستتر.
در ابیات پیشین، مولانا گروه اول را توصیف کرد: کسانی که جنبهی فرشتهخوی خود را پرورش داده و به ملکوت پیوستهاند. این بیت، گروه دوم را معرفی میکند که در نقطهی مقابل قرار دارند. اینان کسانی هستند که نیمهی عقلانی و الهی خود را سرکوب کرده و کاملاً تسلیم نیمهی حیوانی (که مولانا آن را «خر» مینامد) شدهاند.
عبارت «خشم محض و شهوت مطلق» نشان میدهد که این افراد دیگر موجوداتی دوگانه نیستند؛ آنها به تجسم خالص غرایز حیوانی تبدیل شدهاند. «محض» و «مطلق» به معنای خالص و بیقید و شرط است، یعنی دیگر هیچ اثری از عقل و معنویت برای مهار کردن این غرایز در وجودشان باقی نمانده است. آنها در ظاهر انساناند، اما در باطن، به مرتبهی حیوانات، و حتی پایینتر از آن، سقوط کردهاند، زیرا هوش انسانی خود را نیز در خدمت همین غرایز به کار میگیرند.
- ملحق شدند
- پیوستند، همراه شدند
- محض
- خالص، صرف، کامل
- مطلق
- رها، بیقید و شرط، کامل
Discussion — Ask about this beyt — answered from the Masnavi, every verse cited
Your conversation stays on this device unless you share it.
What readers asked0
No questions shared yet — yours could be the first.