اقرأ› دفتر ١› في بيان هذا الحديث: إن لربكم في أيام دهركم نفحات ألا فتعرضوا لها› بيت ١٩٦٧
M1:1967 — دوش دیگر لون این میداد دست / لقمهٔ چندی درآمد ره ببست
M1:1967
المعنى والشرح · به زبانِ تو — بلغتك · AI
昨夜我曾一度体验到那神圣的灵风,但吃了几口东西后,这种属灵的体验便中断了。
这句诗出自鲁米对一段圣训的阐释:“诚然,你们的主在你们生命的岁月中,会吹送灵风(nafḥāt);你们当迎向它。”鲁米将这种神圣的启迪或灵性体验,比作一阵来了又去的微风。修行者必须时刻保持警觉,才能捕捉到它。
在这句诗中,诗人描述了一个具体的失败案例。就在昨夜,一次珍贵的灵性体验(“此境”)再次降临,呈现出新的面貌。然而,一个看似微不足道的世俗行为——吃了几口食物——就足以打断这种精微的连接,关闭了通往更高境界的道路(“ ره ببست”)。
此处的“食物”(لقمه)不仅指物质食粮,更象征着一切满足肉身欲望、使人分心的世俗挂虑。紧随其后的诗句将这种对“食物”的执着,与寻求智慧的圣人鲁格曼(لقمان)对立起来,强调了在灵性追求中,人必须超越物质欲望的牵绊。这句诗以一个充满个人懊悔的瞬间,生动地说明了灵性修持的脆弱性,以及保持内在专注的极端重要性。
- دوش
- 昨夜,前一晚。在这里指不久前的某个时刻。
- لون
- (源自阿拉伯语)颜色,种类,样式。此处指灵性体验呈现出的不同状态或面貌。
- میداد دست
- 一个波斯语习语,意为“发生”、“实现”、“变得可能”。字面意思是“正在伸手”。
- لقمه
- 一口(食物),一小份食物。在此象征着物质需求与世俗欲望。
دیشب فرصتی برای تجربهای معنوی فراهم شده بود، اما پرداختن به نیازهای جسمانی و دنیوی، مانند خوردن چند لقمه، مانع از درک آن حال خوش روحانی شد.
مولانا در این بخش از حدیث «إِنَّ لِرَبِّکُمْ فِی أَیَّامِ دَهْرِکُمْ نَفَحَاتٍ أَلَا فَتَعَرَّضُوا لَهَا» (همانا پروردگارتان را در روزگار شما نسیمهایی است، هان که خود را در معرض آنها قرار دهید) سخن میگوید. این «نفحات» یا دمهای الهی، لحظات نادری از الهام و فیض معنوی هستند که میآیند و میروند. سالک باید همواره آماده و بیدار باشد تا از این فرصتها بهرهمند شود.
این بیت، تجربهای شخصی و ملموس را بیان میکند. گوینده (که میتواند خود مولانا یا هر سالکی باشد) میگوید دیشب در آستانهی یک تجربهی معنوی عمیق و متفاوت («دیگر لون») قرار داشته است. اما درست در همان لحظه، درگیری با امور مادی و جسمانی، که در اینجا با کنایهی قدرتمند «لقمهٔ چندی» بیان شده، حجاب راه شد و آن درِ رحمت را بست. این «لقمه» نماد هر آن چیزی است که انسان را از توجه به عالم معنا باز میدارد: از نیازهای اولیه جسمانی گرفته تا دغدغههای بزرگتر دنیوی.
پیام اصلی این است که غفلتهای کوچک میتوانند فرصتهای بزرگ معنوی را از بین ببرند. ابیات بعدی نیز همین مضمون را دنبال میکنند و انسان را به خاطر اسیر بودن در بند «لقمه» (دنیا) و غافل ماندن از «لقمان» (حکمت و معرفت) سرزنش میکنند. مولانا هشدار میدهد که اشتغال بیش از حد به جسم و نیازهایش، راه رسیدن به جان را میبندد و انسان را از دریافت نسیمهای حیاتبخش الهی محروم میسازد.
- دوش
- دیشب، شب گذشته
- لون
- رنگ، نوع، گونه، کیفیت
- میداد دست
- فراهم میشد، در دسترس قرار میگرفت، اتفاق میافتاد
- لقمه
- تکهای از غذا؛ در اینجا کنایه از نیازهای جسمانی و دلبستگیهای دنیوی است.
- ره ببست
- راه را بست، مانع شد
Discussion — Ask about this beyt — answered from the Masnavi, every verse cited
Your conversation stays on this device unless you share it.
What readers asked0
No questions shared yet — yours could be the first.